Σχεδόν τα μισά περιστατικά στην Κοζάνη
160 υποθέσεις κακοποίησης ανηλίκων καταγράφηκαν στη Δυτική Μακεδονία την περίοδο 2020-2025, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που απέστειλε ο Υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδης, μετά από κοινοβουλευτική ερώτηση του βουλευτή Κοζάνης του ΠΑΣΟΚ Πάρι Κουκουλόπουλου.
Οι υποθέσεις αυξάνονται διαχρονικά, από 11 το 2020 σε 48 το 2024 και 35 μέχρι σήμερα το 2025. Η σεξουαλική κακοποίηση και εκμετάλλευση αντιστοιχεί σε 66 υποθέσεις και η ενδοοικογενειακή βία σε 65, ενώ άλλες μορφές βίας φτάνουν τις 27 και τα περιστατικά ενδοσχολικής βίας είναι δύο.
Η Εισαγγελία Πρωτοδικών Κοζάνης συγκεντρώνει σχεδόν τις μισές υποθέσεις της περιφέρειας με 75 σε σύνολο 160, ακολουθούμενη από τη Φλώρινα με 56, την Καστοριά με 21 και τα Γρεβενά με 8, αναδεικνύοντας τη γεωγραφική κατανομή ενός προβλήματος που παραμένει σε άνοδο.
Τα επίσημα στοιχεία της Δικαιοσύνης για την κακοποίηση ανηλίκων στη Δυτική Μακεδονία
Με αφορμή τη 18η Νοεμβρίου, Παγκόσμια Ημέρα του ΟΗΕ για την πρόληψη και τη θεραπεία από την παιδική σεξουαλική εκμετάλλευση, κακοποίηση και βία, δόθηκαν στη δημοσιότητα τα επίσημα στοιχεία για την παιδική κακοποίηση στη Δυτική Μακεδονία, όπως προκύπτουν από τις Εισαγγελίες Πρωτοδικών Κοζάνης, Φλώρινας, Καστοριάς και Γρεβενών και διαβιβάστηκαν στη Βουλή από τον Υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη. Τα δεδομένα αφορούν την περίοδο 2020-2025 και συγκεντρώθηκαν ειδικά για την απάντηση στην κοινοβουλευτική ερώτηση του βουλευτή Κοζάνης του ΠΑΣΟΚ Πάρι Κουκουλόπουλου.
Στο σύνολο της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, από το 2020 έως και το 2025, έχουν καταγραφεί 160 υποθέσεις κακοποίησης ανηλίκων. Ο αριθμός των υποθέσεων παρουσιάζει σταθερά αυξητική τάση: 11 υποθέσεις το 2020, 17 το 2021, 25 το 2022, 24 το 2023, 48 το 2024 και 35 μέχρι σήμερα το 2025, με το 2024 να είναι η χρονιά με τις περισσότερες καταγεγραμμένες υποθέσεις, αντιπροσωπεύοντας το 30% του συνολικού αριθμού.
Ως προς το είδος της κακοποίησης, τα στοιχεία δείχνουν ότι η σεξουαλική κακοποίηση ή εκμετάλλευση και η ενδοοικογενειακή βία αποτελούν τις συχνότερες μορφές. Στο διάστημα 2020-2025 καταγράφηκαν 66 υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησης ή εκμετάλλευσης ανηλίκων και 65 υποθέσεις ενδοοικογενειακής βίας, αριθμοί που αντιστοιχούν σε ποσοστά 41,25% και 40,63% του συνόλου αντίστοιχα. Άλλες μορφές βίας ανέρχονται σε 27 περιπτώσεις, ενώ η ενδοσχολική βία εμφανίζεται με δύο υποθέσεις στο ίδιο διάστημα. Δεν καταγράφηκαν υποθέσεις ρατσιστικής βίας στην κατηγορία της κακοποίησης ανηλίκων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν τα στοιχεία που αφορούν την κατανομή των υποθέσεων ανά Εισαγγελία Πρωτοδικών. Στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Κοζάνης κατατέθηκαν την περίοδο 2020-2025 75 υποθέσεις κακοποίησης ανηλίκων, αριθμός που αντιστοιχεί στο 46,88% του συνόλου των υποθέσεων της Δυτικής Μακεδονίας. Στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Φλώρινας καταγράφηκαν 56 υποθέσεις, ποσοστό 30% του συνόλου, στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Καστοριάς 21 υποθέσεις (13,13%) και στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Γρεβενών οκτώ υποθέσεις (5%).
Αναλυτικότερα, στην Κοζάνη οι υποθέσεις κακοποίησης ανηλίκων αυξάνονται από επτά το 2020 σε δώδεκα το 2021, οκτώ το 2022, δεκατρείς το 2023 και είκοσι πέντε το 2024, ενώ το 2025 έχουν καταγραφεί δέκα υποθέσεις μέχρι σήμερα. Στην Εισαγγελία αυτή συγκεντρώνονται σχεδόν οι μισές υποθέσεις της Περιφέρειας, με το 2024 να αποτελεί τη χρονιά με το μεγαλύτερο ετήσιο φορτίο, καθώς καταγράφηκαν οι περισσότερες υποθέσεις όχι μόνο για την Κοζάνη αλλά και σε σύγκριση με τις άλλες τρεις Εισαγγελίες.
Σε επίπεδο τύπων κακοποίησης ειδικά για την Κοζάνη, τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι στην περίοδο 2020-2025 οι υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησης ή εκμετάλλευσης ανηλίκων ανέρχονται σε τριάντα έξι, οι υποθέσεις ενδοοικογενειακής βίας σε είκοσι επτά και άλλες μορφές βίας σε δώδεκα. Οι μορφές αυτές αφορούν κυρίως σε σεξουαλική βία, ενδοοικογενειακή κακοποίηση και λοιπές μορφές επιθετικής ή κακοποιητικής συμπεριφοράς, ενώ δεν προκύπτουν από τα στοιχεία χωριστές κατηγορίες ενδοσχολικής ή ρατσιστικής βίας στην Κοζάνη.
Στη Φλώρινα, όπου συνολικά έχουν καταγραφεί πενήντα έξι υποθέσεις κακοποίησης ανηλίκων από το 2020 έως το 2025, οι αριθμοί ακολουθούν επίσης αυξητική πορεία: τρεις υποθέσεις το 2020, τρεις το 2021, δέκα το 2022, επτά το 2023, δεκαπέντε το 2024 και δεκαοκτώ το 2025. Από τα στοιχεία για τα θύματα προκύπτει ότι σχεδόν τα δύο τρίτα των περιπτώσεων αφορούν κορίτσια (τριάντα επτά) και περίπου το ένα τρίτο αγόρια (δεκαεπτά), σε σύνολο πενήντα τεσσάρων ανηλίκων για τους οποίους υπάρχουν καταγεγραμμένα στοιχεία φύλου.
Η Εισαγγελία Πρωτοδικών Καστοριάς καταγράφει είκοσι μία υποθέσεις κακοποίησης ανηλίκων την περίοδο 2020-2025, με κατανομή μηδενικών υποθέσεων το 2020, δύο το 2021, τέσσερις το 2022, τρεις το 2023, πέντε το 2024 και επτά το 2025. Στο επίπεδο των μορφών βίας, οι υποθέσεις κατανέμονται σε δύο περιπτώσεις ενδοοικογενειακής βίας, έξι περιπτώσεις σεξουαλικής κακοποίησης ή εκμετάλλευσης, μία υπόθεση ενδοσχολικής βίας και δώδεκα περιπτώσεις άλλων μορφών βίας, με τις τελευταίες να υπερβαίνουν τις μισές υποθέσεις του νομού.
Στα Γρεβενά σημειώνεται ο χαμηλότερος συνολικός αριθμός υποθέσεων κακοποίησης ανηλίκων για την ίδια περίοδο, με οκτώ υποθέσεις σε βάθος εξαετίας. Οι υποθέσεις κατανέμονται σε μία το 2020, καμία το 2021, τρεις το 2022, μία το 2023, τρεις το 2024 και καμία μέχρι σήμερα το 2025, με τον μέγιστο ετήσιο αριθμό να μην υπερβαίνει τις τρεις υποθέσεις.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία που αφορούν το φύλο των ανηλίκων θυμάτων, όπου υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα. Στη Φλώρινα, από τις πενήντα έξι υποθέσεις κακοποίησης της περιόδου 2020-2025, καταγράφονται σαφείς διαφοροποιήσεις, καθώς τριάντα επτά περιστατικά αφορούν κορίτσια και δεκαεπτά αγόρια, ενώ σε δύο περιπτώσεις δεν προκύπτει καταγραφή φύλου από την Εισαγγελία. Στις υπόλοιπες Εισαγγελίες τα στοιχεία φύλου δεν καταγράφονται με την ίδια πληρότητα, όπως επισημαίνει το Τμήμα Συλλογής και Επεξεργασίας Δικαστικών Στατιστικών Στοιχείων. Ωστόσο, όπου υπάρχουν καταγεγραμμένα δεδομένα, προκύπτει ότι τα κορίτσια αποτελούν σημαντικά υψηλότερο ποσοστό των θυμάτων, ειδικά σε υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησης ή εκμετάλλευσης και ενδοοικογενειακής βίας σε όλη την Περιφέρεια.
Στο πλαίσιο της κοινοβουλευτικής ερώτησης του Πάρι Κουκουλόπουλου, από την οποία και προέκυψε η συλλογή και διαβίβαση όλων των παραπάνω στοιχείων, ο βουλευτής Κοζάνης υπογράμμισε ότι τα επίσημα δεδομένα για την κακοποίηση ανηλίκων στη Δυτική Μακεδονία και ιδίως στον νομό Κοζάνης, «οφείλουν να αφυπνίσουν όλους μας και πρωτίστως τους συναρμόδιους Υπουργούς της Κυβέρνησης».
Τόνισε ότι τα ευρήματα επιβεβαιώνουν πλήρως το αίτημα που κατέθεσε για την ίδρυση, στελέχωση και λειτουργία «Σπιτιού του Παιδιού» στην Κοζάνη, επισημαίνοντας πως η περιοχή θα έπρεπε ήδη να περιλαμβάνεται στις άμεσες προτεραιότητες, «όπως επιτάσσει η Ρήτρα Δίκαιης Μετάβασης». Ο Πάρις Κουκουλόπουλος έκανε γνωστό ότι θα επαναφέρει το ζήτημα κοινοβουλευτικά «όσες φορές χρειαστεί» και ότι θα ζητήσει απολογισμό εφαρμογής ανά νομό των σχετικών Εθνικών Σχεδίων Δράσης της κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων το «Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την προστασία των παιδιών από τη σεξουαλική κακοποίηση και εκμετάλλευση 2022-2027» και η «Εθνική Στρατηγική για την πρόληψη της βίας και την αντιμετώπιση της παραβατικότητας των ανηλίκων 2025-2030», σημειώνοντας πως η ουσία βρίσκεται όχι μόνο στις παρουσιάσεις αλλά «στην πραγματική υλοποίηση προς όφελος της νέας γενιάς του τόπου μας».
Η συνολική εικόνα που προκύπτει από τα επίσημα στοιχεία και τις απαντήσεις των συναρμόδιων υπουργείων αναδεικνύει ένα ζήτημα που ξεπερνά τη στατιστική αποτύπωση και αγγίζει τον πυρήνα της κοινωνικής συνοχής. Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν ότι η Δυτική Μακεδονία, και ειδικά ο νομός Κοζάνης, αντιμετωπίζει ένα διαρκώς εντεινόμενο πρόβλημα, το οποίο απαιτεί οργανωμένες, μόνιμες και επαρκώς στελεχωμένες δομές προστασίας των παιδιών. Η ανάγκη για άμεσο σχεδιασμό, ενίσχυση των υπηρεσιών και εφαρμογή των Εθνικών Σχεδίων Δράσης είναι πλέον επιτακτική, με την πολιτεία να καλείται να περάσει από τις διακηρύξεις στην πράξη.
Θένια Βασιλειάδου – www.xronos-kozanis.gr
