Έλληνες και Κύπριοι ευρωβουλευτές μιλούν από το Στρασβούργο για το Ιράν και τη στάση της Ευρώπης
Μια βαθιά και πολυεπίπεδη κρίση με παγκόσμιες διαστάσεις προκαλεί η ραγδαία κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, με τον πόλεμο γύρω από το Ιράν να δημιουργεί νέα δεδομένα στο γεωπολιτικό και ενεργειακό πεδίο. Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, αλλά αγγίζουν άμεσα την Ευρώπη, επηρεάζοντας την ασφάλεια, την οικονομία και τη σταθερότητα του διεθνούς συστήματος.
Στο περιθώριο της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του Μαρτίου στο Στρασβούργο, το δίκτυο περιφερειακών μέσων GR Regional Media, που συγκροτούν τα «Χανιώτικα Νέα», ο «Χρόνος Κοζάνης», το Trikalavoice.gr και η τηλεόραση «Δέλτα» Έβρου, φιλοξένησε μια σειρά συζητήσεων με Έλληνες και Κύπριους ευρωβουλευτές για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Στις συζητήσεις που πραγματοποιήθηκαν με τη συμμετοχή των δημοσιογράφων Σωκράτη Μουτίδη και Παρασκευά Περάκη, πέντε ευρωβουλευτές από διαφορετικούς πολιτικούς χώρους κατέθεσαν την οπτική τους για τις αιτίες, τις επιπτώσεις και τους κινδύνους της σύγκρουσης.
Ο ευρωβουλευτής του ΚΚΕ Κώστας Παπαδάκης εστίασε ιδιαίτερα στις γεωπολιτικές διαστάσεις της κρίσης, ασκώντας έντονη κριτική στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ για την επίθεση κατά του Ιράν, την οποία χαρακτήρισε «ιμπεριαλιστική και γκανγκστερική». Όπως υποστήριξε, τα επιχειρήματα περί πυρηνικών απειλών ή υπεράσπισης των δικαιωμάτων των γυναικών δεν μπορούν να πείσουν, ιδιαίτερα όταν οι ίδιες δυνάμεις διατηρούν στενές σχέσεις με καθεστώτα όπως αυτό της Σαουδικής Αραβίας.
Κατά τον ίδιο, ο πυρήνας της σύγκρουσης βρίσκεται στον έντονο ανταγωνισμό μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας για την παγκόσμια οικονομική και γεωπολιτική πρωτοκαθεδρία. Η Ουάσιγκτον, όπως ανέφερε, επιχειρεί να διασφαλίσει τον έλεγχο κρίσιμων εμπορικών και ενεργειακών διαδρόμων, σε αντιπαράθεση με τον κινεζικό σχεδιασμό του νέου «Δρόμου του Μεταξιού».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στις επιπτώσεις που ενδέχεται να έχει η κρίση για την Ελλάδα. Με το Ιράν να προειδοποιεί ότι ενδεχόμενα αντίποινα θα μπορούσαν να πλήξουν χώρες που φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις, ο κ. Παπαδάκης υποστήριξε ότι η Ελλάδα βρίσκεται πλέον στο «κάδρο» των πιθανών στόχων. Αναφέρθηκε ειδικά στη βάση της Σούδας, αλλά και σε άλλες στρατιωτικές υποδομές όπως η Αλεξανδρούπολη και η Λάρισα, υποστηρίζοντας ότι η παρουσία τους καθιστά τη χώρα εκτεθειμένη σε κινδύνους.
Ο ίδιος επέκρινε επίσης την επιχείρηση «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα, υποστηρίζοντας ότι εξυπηρετεί κυρίως τα συμφέροντα της ναυτιλιακής βιομηχανίας. Σύμφωνα με τον ευρωβουλευτή του ΚΚΕ, οι εφοπλιστικές εταιρείες αποκομίζουν τεράστια κέρδη από τη μεταφορά εμπορευμάτων σε εμπόλεμες ζώνες, ενώ οι εργαζόμενοι στη ναυτιλία αναγκάζονται να εργάζονται υπό ιδιαίτερα επικίνδυνες συνθήκες.
Στο ζήτημα της ευρωπαϊκής στάσης απέναντι στις εξελίξεις, ο Κύπριος ευρωβουλευτής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος Μιχάλης Χατζηπαντέλα τόνισε την ανάγκη η Ευρωπαϊκή Ένωση να αποκτήσει ισχυρότερη και πιο ενιαία φωνή στη διεθνή σκηνή. Όπως σημείωσε, η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια περίοδο συνεχόμενων κρίσεων, από τον πόλεμο στην Ουκρανία μέχρι τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Ο ίδιος προειδοποίησε για τις οικονομικές συνέπειες μιας παρατεταμένης σύγκρουσης, σημειώνοντας ότι η άνοδος των τιμών του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές αναταράξεις στις ευρωπαϊκές οικονομίες. Παράλληλα, εξέφρασε έντονη ανησυχία για την υπονόμευση του διεθνούς δικαίου, επισημαίνοντας ότι για χώρες όπως η Κύπρος, που βιώνουν την εμπειρία της κατοχής, η αποδυνάμωση των διεθνών θεσμών δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους.
Από την πλευρά του, ο ευρωβουλευτής των Σοσιαλδημοκρατών Σάκης Αρναούτογλου υποστήριξε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει διαφορετικά εργαλεία παρέμβασης από τις στρατιωτικές υπερδυνάμεις. Όπως τόνισε, η Ευρώπη δεν μπορεί να ανταγωνιστεί τις Ηνωμένες Πολιτείες στο στρατιωτικό πεδίο, όμως διαθέτει ισχυρή διπλωματική επιρροή.
Κατά τον ίδιο, η ευρωπαϊκή προσέγγιση βασίζεται στην ψύχραιμη ανάλυση και στην αναζήτηση διπλωματικών λύσεων, σε μια περίοδο όπου η κατάσταση στη Μέση Ανατολή παραμένει εξαιρετικά ρευστή και ενδέχεται να επεκταθεί περαιτέρω.
Ο ευρωβουλευτής της Αριστεράς Κώστας Αρβανίτης επέκρινε με τη σειρά του τις πολιτικές που, όπως υποστήριξε, οδηγούν στην κλιμάκωση της έντασης. Χαρακτήρισε τον πόλεμο στο Ιράν αποτέλεσμα συγκεκριμένων πολιτικών επιλογών και όχι αναπόφευκτη εξέλιξη, τονίζοντας ότι η ιστορία των αμερικανικών παρεμβάσεων σε περιοχές όπως το Αφγανιστάν και η Μέση Ανατολή δεν επιβεβαιώνει τους ισχυρισμούς περί προώθησης της δημοκρατίας.
Ο κ. Αρβανίτης άσκησε επίσης κριτική στον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις σε διεθνές επίπεδο, επισημαίνοντας ότι συχνά παρακάμπτονται τα διεθνή όργανα και ειδικά το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Σύμφωνα με τον ίδιο, το βασικό ερώτημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι εάν επιθυμεί να λειτουργήσει ως αυτόνομος πόλος ισχύος ή να παραμείνει εξαρτημένη από τις στρατηγικές επιλογές άλλων δυνάμεων.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η κρίση στη Μέση Ανατολή μπορεί να οδηγήσει σε βαθύτερες ανακατατάξεις στο εσωτερικό της Ευρώπης, ενώ εξέφρασε επιφυλάξεις για την κατεύθυνση που λαμβάνει η ευρωπαϊκή αμυντική ενοποίηση.
Ιδιαίτερο βάρος στις ενεργειακές συνέπειες της κρίσης έδωσε ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και αντιπρόεδρος της ομάδας των Σοσιαλδημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Γιάννης Μανιάτης. Όπως σημείωσε, η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή επηρεάζει άμεσα το παγκόσμιο ενεργειακό ισοζύγιο, δημιουργώντας σοβαρούς κινδύνους για την οικονομία της Ευρώπης.
Ο κ. Μανιάτης τόνισε ότι η Ευρώπη αποτελεί μια από τις πιο εξαρτημένες περιοχές του κόσμου σε εισαγόμενους υδρογονάνθρακες, γεγονός που την καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτη σε γεωπολιτικές κρίσεις. Ειδικά για την Ελλάδα, η εξάρτηση αυτή είναι ακόμη μεγαλύτερη, γεγονός που εντείνει τις ανησυχίες για πιθανή εκτίναξη των τιμών της ενέργειας.
Παράλληλα, εξέφρασε προβληματισμό για την έλλειψη σαφούς στρατηγικής εξόδου από την κρίση εκ μέρους των Ηνωμένων Πολιτειών, επισημαίνοντας ότι η αβεβαιότητα γύρω από τη διάρκεια και την εξέλιξη της σύγκρουσης δημιουργεί επιπλέον αστάθεια.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η κρίση στη Μέση Ανατολή δεν μπορεί πλέον να θεωρηθεί μια περιφερειακή σύγκρουση, καθώς οι επιπτώσεις της επηρεάζουν άμεσα το παγκόσμιο οικονομικό και ενεργειακό σύστημα.
Οι τοποθετήσεις των ευρωβουλευτών αποτυπώνουν τις διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις απέναντι σε μια κρίση που εξελίσσεται με ταχύτατους ρυθμούς και επηρεάζει πολλαπλά επίπεδα της διεθνούς πολιτικής. Ωστόσο, κοινός τόπος των παρεμβάσεών τους είναι η εκτίμηση ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για την Ευρώπη και ιδιαίτερα για τις χώρες της ανατολικής Μεσογείου.
Σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές ισορροπίες μεταβάλλονται με ταχύτητα, η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να διαμορφώσει μια σαφή στρατηγική απέναντι στις νέες προκλήσεις, με στόχο τη διατήρηση της σταθερότητας, της ενεργειακής ασφάλειας και της διεθνούς νομιμότητας.
Δείτε την εκπομπή εδώ:
Σωκράτης Μουτίδης – www.xronos-kozanis.gr
