Μικροί παραγωγοί προειδοποιούν για οικονομική κατάρρευση λόγω περικοπών και μηδενικών τιμών στην ενέργεια
Σε κλίμα έντονης ανησυχίας και με κοινή διαπίστωση ότι ο κλάδος των μικρών φωτοβολταϊκών βρίσκεται πλέον σε οριακό σημείο, πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα συνεδριάσεων του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Μακεδονίας η ανοιχτή συνέλευση του Συνδέσμου Επενδυτών Φωτοβολταϊκών Δυτικής Μακεδονίας, με τη συμμετοχή μικρών παραγωγών ενέργειας, ενεργειακών κοινοτήτων και φορέων της περιοχής.
Οι συμμετέχοντες περιέγραψαν μια κατάσταση οικονομικής ασφυξίας, με συνεχείς περικοπές παραγωγής, μηδενικές τιμές στην αγορά ενέργειας και αυξανόμενη αδυναμία εξυπηρέτησης δανείων, υποστηρίζοντας ότι ήδη αρκετοί μικροί επενδυτές οδηγούνται στην έξοδο από την αγορά.
Στη συζήτηση κυριάρχησε η κριτική για τον ενεργειακό σχεδιασμό και την απουσία επαρκών υποδομών αποθήκευσης, με εκπροσώπους του κλάδου να προειδοποιούν ότι χωρίς άμεσα μέτρα στήριξης και αλλαγές στο μοντέλο λειτουργίας της αγοράς, η Δυτική Μακεδονία κινδυνεύει να χάσει ακόμη ένα σημαντικό κομμάτι της μικρομεσαίας παραγωγικής της δραστηριότητας.
Στη συνέλευση συμμετείχαν μεταξύ άλλων, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Επενδυτών Φωτοβολταϊκών Δυτικής Μακεδονίας Κωνσταντίνος Σιαμπανόπουλος και ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Παραγωγών Ηλεκτρικής Ενέργειας με Φωτοβολταϊκά Γιάννης Παναγής.
Βασικό αντικείμενο της συζήτησης αποτέλεσε η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην αγορά ενέργειας, με τους μικρούς παραγωγούς να κάνουν λόγο για οικονομική «ασφυξία», αδυναμία εξυπηρέτησης δανείων και συνεχείς απώλειες εσόδων λόγω των περικοπών στην παραγωγή και των μηδενικών ή αρνητικών τιμών στο χρηματιστήριο ενέργειας.
Ο Κωνσταντίνος Σιαμπανόπουλος χαρακτήρισε τη σημερινή κατάσταση «θέμα επιβίωσης» για εκατοντάδες μικρούς επενδυτές, σημειώνοντας ότι τις ώρες υψηλής ηλιοφάνειας οι τιμές της ενέργειας παραμένουν καθημερινά στο μηδέν, με αποτέλεσμα οι παραγωγοί είτε να υφίστανται περικοπές είτε να μην αποζημιώνονται καθόλου για την ενέργεια που παράγουν. Όπως ανέφερε, η υπερπροσφορά ενέργειας και η μεγάλη διείσδυση φωτοβολταϊκών χωρίς επαρκή σχεδιασμό έχουν οδηγήσει σε αδυναμία απορρόφησης της παραγωγής από το σύστημα, γεγονός που προκαλεί σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας στον κλάδο.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι ήδη πολλά δάνεια παραγωγών αρχίζουν να «κοκκινίζουν», ενώ εκτίμησε ότι οι περικοπές στα έσοδα από περίπου 17% πέρυσι θα ξεπεράσουν φέτος το 35%. Παράλληλα, ανέφερε ότι αρκετοί μικροί επενδυτές οδηγούνται πλέον στην πώληση των έργων τους, χωρίς όμως να υπάρχει εύκολα αγοραστικό ενδιαφέρον.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο Περιφερειακό Χωροταξικό για τις ΑΠΕ, σημειώνοντας ότι ο σχεδιασμός έρχεται με μεγάλη καθυστέρηση, τη στιγμή που το δίκτυο έχει ήδη κορεστεί, τα περισσότερα έργα έχουν αδειοδοτηθεί και η πραγματικότητα έχει ξεπεράσει τους στόχους του ΕΣΕΚ για το 2030. Όπως είπε, το ερώτημα πλέον δεν είναι αν χρειάζονται ΑΠΕ, αλλά αν υπάρχει πραγματικός ενεργειακός σχεδιασμός ή αν επιχειρείται εκ των υστέρων νομιμοποίηση μιας κατάστασης που έχει ήδη διαμορφωθεί.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της ΠΟΣΠΗΕΦ Γιάννης Παναγής έκανε λόγο για «εξόντωση των μικρομεσαίων παραγωγών» και για έναν «κάκιστο ενεργειακό σχεδιασμό» που, όπως υποστήριξε, επέτρεψε την ανεξέλεγκτη είσοδο νέων έργων στο σύστημα χωρίς παράλληλη ανάπτυξη αποθήκευσης ενέργειας. Όπως ανέφερε, η Ομοσπονδία προειδοποιεί εδώ και χρόνια για τα προβλήματα που σήμερα εμφανίζονται με ένταση σε όλη τη χώρα.
Ο Γιάννης Παναγής υποστήριξε ακόμη ότι, παρά τις μηδενικές τιμές στην αγορά ενέργειας για πολλές ώρες καθημερινά, η φθηνή ενέργεια δεν φτάνει ποτέ στον τελικό καταναλωτή, ενώ έκανε λόγο για μια κατάσταση που πλήττει κυρίως τους μικρούς και εγχώριους επενδυτές. Σύμφωνα με τον ίδιο, την τελευταία διετία το 40% έως 50% των μικρών επενδύσεων έχει ήδη αλλάξει χέρια, ενώ για πρώτη φορά ακόμη και «πράσινα» επενδυτικά δάνεια οδηγούνται σε αδυναμία εξυπηρέτησης.
Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι η Ομοσπονδία έχει καταθέσει προτάσεις και λύσεις στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και ότι έχει προγραμματιστεί νέα συνάντηση με τον υπουργό Σταύρο Παπασταύρου, εκφράζοντας την ελπίδα να υπάρξουν άμεσα απαντήσεις και παρεμβάσεις για τη στήριξη του κλάδου.
Στη συνέλευση παρουσιάστηκαν και οι βασικές προτάσεις της ΠΟΣΠΗΕΦ, μεταξύ των οποίων η δημιουργία έκτακτου μηχανισμού στήριξης για τα φωτοβολταϊκά που πλήττονται από περικοπές και μηδενικές τιμές, η παράταση των συμβάσεων λειτουργικής ενίσχυσης, η επιδότηση εγκατάστασης μπαταριών και η ανάπτυξη υποδομών αποθήκευσης ενέργειας.
Η βουλεύτρια του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ Καλλιόπη Βέττα, από την πλευρά της, υποστήριξε ότι η κατάσταση δεν αφορά μόνο τους παραγωγούς, αλλά συνολικά τους πολίτες και την ενεργειακή πολιτική της χώρας, τονίζοντας ότι χάνεται παραγόμενη ενέργεια που θα μπορούσε να καλύψει σημαντικό μέρος των αναγκών της χώρας. Παράλληλα, έκανε λόγο για στρεβλή διαχείριση στον σχεδιασμό των ΑΠΕ και προανήγγειλε νέα κοινοβουλευτική παρέμβαση για τα προβλήματα των μικρών παραγωγών.
Κοινή εκτίμηση όσων συμμετείχαν ήταν ότι χωρίς άμεσα μέτρα στήριξης, αποθήκευση ενέργειας και αλλαγές στον ενεργειακό σχεδιασμό, ένα μεγάλο μέρος των μικρομεσαίων επενδυτών και ενεργειακών κοινοτήτων κινδυνεύει να οδηγηθεί εκτός αγοράς τα επόμενα χρόνια.
Θένια Βασιλειάδου – www.xronos-kozanis.gr
