Τι προβλέπει η απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου
Παράταση λειτουργίας, με την αξιοποίηση του λιγνίτη, των μονάδων 4 και 5 του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου και της Πτολεμαΐδας V μέχρι την ολοκλήρωση νέων επενδύσεων που θα αναπληρώσουν τις χαμένες θέσεις εργασίας, θεσμοθέτηση Ρήτρας Δίκαιης Μετάβασης και ειδικά μέτρα στήριξης εργαζομένων και ενεργειακών κοινοτήτων περιλαμβάνει η ομόφωνη απόφαση του κατεπείγοντος Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Μακεδονίας της Παρασκευής 8 Μαΐου για την ενεργειακή κατάσταση στην περιοχή.
Η πολύωρη συνεδρίαση είχε πραγματοποιηθεί μέσα σε ιδιαίτερα φορτισμένο κλίμα, με φόντο τις εξελίξεις στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, την αγωνία εργαζομένων και τοπικών κοινωνιών για τις θέσεις εργασίας και την πορεία της απολιγνιτοποίησης, αλλά και τις συζητήσεις γύρω από την ενεργειακή επάρκεια της χώρας.
Το Περιφερειακό Συμβούλιο Δυτικής Μακεδονίας αποφάσισε ομόφωνα να ζητήσει την παράταση λειτουργίας, με την αξιοποίηση του λιγνίτη, του ΑΗΣ Μελίτης, των μονάδων 4 και 5 του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου και της Πτολεμαΐδας V μέχρι την ολοκλήρωση νέων επενδύσεων που θα μπορέσουν να αναπληρώσουν τις χαμένες θέσεις εργασίας στην περιοχή.
Στην ίδια απόφαση τονίζεται η ανάγκη διατήρησης του λιγνίτη στο ενεργειακό μείγμα της χώρας, με το σώμα να συνδέει το συγκεκριμένο αίτημα με την ενεργειακή ασφάλεια και τη σταθερότητα του συστήματος ηλεκτροπαραγωγής, ιδιαίτερα μέσα στο περιβάλλον γεωπολιτικών εξελίξεων και ενεργειακής αβεβαιότητας που συζητήθηκε κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στο θέμα των τηλεθερμάνσεων, με το Περιφερειακό Συμβούλιο να ζητά τη διασφάλιση της λειτουργίας τους, αλλά και σαφές χρονοδιάγραμμα για τη διασύνδεση της ΣΗΘΥΑ με τη ΔΕΥΑΚ Κοζάνης, ζήτημα που χαρακτηρίστηκε κρίσιμο για χιλιάδες νοικοκυριά της περιοχής.
Παράλληλα, ζητείται η επαναφορά του προγράμματος net metering για τους Δήμους και την Περιφέρεια, με απόλυτη προτεραιότητα στη σύνδεση.
Το σώμα ζητά ακόμη ειδικό πρόγραμμα στήριξης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας από ενεργειακές κοινότητες και επενδυτές της περιοχής, με απόλυτη προτεραιότητα για ηλεκτρισμό ισχύος 1 GW σε μικρούς επενδυτές του Δήμου Κοζάνης, των Ενεργειακών Κοινοτήτων των Δήμων, της Περιφέρειας, των ΤΟΕΒ, του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και των πολιτών.
Κεντρικό σημείο της απόφασης αποτελεί και η θεσμοθέτηση Ρήτρας Δίκαιης Μετάβασης, ή όπως αναφέρεται στο κείμενο «Ρήτρας Απολιγνιτοποίησης», με αναδρομική ισχύ από την αρχή του 2026, ως μέτρο στήριξης της περιοχής απέναντι στις συνέπειες της μετάβασης. Όπως τονίζεται, τα παραπάνω αποτελούν αδιαπραγμάτευτα θέματα.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στην εργασία, με το Περιφερειακό Συμβούλιο να ζητά τη διασύνδεση των θέσεων εργασίας με το «οικοσύστημα» ενεργειακών και άλλων επενδύσεων της ΔΕΗ στη Δυτική Μακεδονία. Στο πλαίσιο αυτό προτείνεται το σύνολο των παρόχων υπηρεσιών και επαγγελματιών που δραστηριοποιούνταν κατά τη λειτουργία των ΑΗΣ και των ορυχείων να αποτελέσουν προνομιακούς συνεργάτες της ΔΕΗ στο νέο επενδυτικό της πλάνο.
Παράλληλα, στην απόφαση σημειώνεται ότι οι εργαζόμενοι, εργολαβικοί ή στα οκτάμηνα, θα πρέπει να συνεργαστούν με τη ΔΕΗ κατά τη φάση υλοποίησης και στη συνέχεια λειτουργίας των επενδύσεών της στην περιοχή, ενώ ζητείται και η διασφάλιση συνέχισης της εργασίας και στον τόπο που επιθυμούν οι εργαζόμενοι στη ΔΕΗ.
Μέχρι την έναρξη υλοποίησης των νέων επενδύσεων, το σώμα προτείνει τον σχεδιασμό και την εφαρμογή προγράμματος απασχόλησης στον δημόσιο τομέα, στην Περιφέρεια, στους Δήμους και στις ιδιωτικές επιχειρήσεις, με κάλυψη του 100% των δαπανών από τον κρατικό προϋπολογισμό και τη ΔΕΗ. Επίσης, ζητείται να διασφαλιστεί η συνέχιση της εργασίας στον τόπο όπου επιθυμούν οι εργαζόμενοι της ΔΕΗ και τέλος εκπρόσωποι της ΔΕΗ να παρευρεθούν σε συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου προκειμένου να παρουσιαστεί ο σχεδιασμός, η επίπτωση και η πρόοδος αυτού στη Δυτική Μακεδονία.
Στην απόφαση καταγράφεται ακόμη ότι η Περιφέρεια θα συμπαρασταθεί και θα συμμετέχει στις αγωνιστικές κινητοποιήσεις των εργαζομένων στη ΔΕΗ.
Θένια Βασιλειάδου – www.xronos-kozanis.gr
