Γράφει ο Γιάννης Ιωαννίδης, Αντιδήμαρχος Παιδείας Δήμου Κοζάνης
Κάθε αλλαγή στα σχολικά βιβλία δεν είναι απλά μια τεχνική διαδικασία. Τα βιβλία μεταφέρουν γνώσεις, αλλά και διαμορφώνουν τις σκέψεις, τις στάσεις και τη συμπεριφορά των παιδιών. Γι’ αυτό η ανακοίνωση του Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής του ΑΠΘ για το νέο βιβλίο Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής της Γ΄ Γυμνασίου είναι σημαντική.
Ο προβληματισμός που υπάρχει είναι ουσιαστικός. Όταν μιλάμε στα παιδιά για την πρόληψη της βίας, πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι. Η πρόληψη της βίας δεν πρέπει να αρχίζει από το τι πρέπει να κάνει το θύμα, αλλά από το τι δεν επιτρέπεται να κάνει ο θύτης.
Δεν μπορούμε να διδάσκουμε στα κορίτσια να προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους επειδή οι άνδρες είναι δυνατότεροι. Δεν μπορούμε να κάνουμε τα παιδιά να σκέφτονται ότι η ασφάλειά τους εξαρτάται από το πώς θα συμπεριφερθούν.
Η ευθύνη για τη βία ανήκει σε εκείνον που τη διαπράττει. Αυτό πρέπει να είναι ένα από τα πιο σαφή μηνύματα που πρέπει να δίνει το σχολείο.
Η εκπαίδευση πρέπει να προλαμβάνει τη βία, καλλιεργώντας από μικρή ηλικία τον σεβασμό, την ισότητα, τη συναίνεση και την αναγνώριση των ορίων του άλλου
Και αυτό αφορά όλα τα παιδιά.
Τα αγόρια και τα κορίτσια πρέπει να μαθαίνουν ότι καμία σχέση δεν μπορεί να στηρίζεται στον φόβο, τον έλεγχο, την επιβολή ή την ανοχή της βίας. Πρέπει να μαθαίνουν ότι η δύναμη δεν είναι δικαίωμα επιβολής και ότι η αγάπη, η φιλία και η συντροφικότητα προϋποθέτουν αμοιβαιότητα και σεβασμό.
Η γλώσσα που χρησιμοποιείται στα σχολικά βιβλία είναι επίσης σημαντική. Οι λέξεις δεν είναι ουδέτερες όταν απευθύνονται σε παιδιά. Ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάζεται ένας άνδρας, μια γυναίκα, ένα θύμα ή ένας θύτης μπορεί να ενισχύσει στερεότυπα ή να συμβάλει στην αποδόμηση τους.
Γι’ αυτό η επισήμανση του ΑΠΘ για την ανάγκη επιστημονικού και γλωσσικού ελέγχου του εκπαιδευτικού υλικού είναι ιδιαίτερα σημαντική.
Δεν είναι ζήτημα κομματικής αντιπαράθεσης.
Είναι ζήτημα παιδείας.
Είναι ζήτημα ευθύνης απέναντι στα παιδιά μας.
Ως Δήμος Κοζάνης, στεκόμαστε δίπλα στη σχολική κοινότητα, στους εκπαιδευτικούς, στους γονείς και κυρίως στους μαθητές και απαιτούμε το καλύτερο δυνατό εκπαιδευτικό υλικό για τα παιδιά μας.
Τα σχολικά βιβλία πρέπει να μαθαίνουν στα παιδιά να σπάνε τα στερεότυπα, όχι να τα αναπαράγουν. Να αναγνωρίζουν τη βία, όχι να φοβούνται μήπως τη συναντήσουν. Να σέβονται τον άνθρωπο, όχι να τον αντιμετωπίζουν μέσα από προκαθορισμένους ρόλους.
Η παιδεία είναι το ισχυρότερο εργαλείο πρόληψης. Και ακριβώς γι’ αυτό, όταν μιλάμε για την επόμενη γενιά, δεν έχουμε την πολυτέλεια να κάνουμε εκπτώσεις στην επιστημονική τεκμηρίωση, στην παιδαγωγική ευθύνη και στις αρχές της ισότητας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
Τα παιδιά μας αξίζουν ένα σχολείο που τους δίνει γνώση, αυτοπεποίθηση και ελευθερία.
Ένα σχολείο που δεν τους μαθαίνει να φοβούνται, αλλά τους μαθαίνει να σέβονται, να αντιστέκονται στη βία και να διεκδικούν μια κοινωνία χωρίς στερεότυπα και διακρίσεις.
