Πρόσθετα κονδύλια για μεταφορές, ενέργεια, έρευνα, αγροτική παραγωγή και πολιτική προστασία ζητούν οι ευρωβουλευτές
Την αύξηση του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού για το 2027 στα 194 δισ. ευρώ, με πρόσθετη χρηματοδότηση 1,17 δισ. ευρώ σε σχέση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, προτείνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στο επίκεντρο των προτεραιοτήτων του βρίσκονται οι μεταφορές, η ενέργεια, η έρευνα, η αγροτική παραγωγή και η αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής, σε μια περίοδο αυξημένων οικονομικών και γεωπολιτικών πιέσεων.
Η θέση του Κοινοβουλίου αφορά τον τελευταίο ετήσιο προϋπολογισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2021 έως 2027 και αποτελεί τη βάση για τις διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίες ξεκινούν τον Νοέμβριο.
Οι ευρωβουλευτές καθόρισαν τις πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων στα 194 δισ. ευρώ και τις πιστώσεις πληρωμών στα 203,3 δισ. ευρώ. Η διαφορά μεταξύ των δύο μεγεθών οφείλεται στο γεγονός ότι οι πρώτες αφορούν νέες νομικές δεσμεύσεις χρηματοδότησης, ενώ οι δεύτερες καλύπτουν πραγματικές πληρωμές, μεταξύ άλλων και για υποχρεώσεις προηγούμενων ετών.
Περισσότεροι πόροι για υποδομές, ενέργεια και έρευνα
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας και στη χρηματοδότηση υποδομών που συνδέουν τις οικονομίες των κρατών μελών.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει επιπλέον 260 εκατ. ευρώ για τα διευρωπαϊκά δίκτυα μεταφορών και ενέργειας, μέσω του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη», και 63 εκατ. ευρώ για το ερευνητικό πρόγραμμα «Ορίζοντας Ευρώπη».
Παράλληλα, ζητείται αύξηση κατά 31,5 εκατ. ευρώ για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, με στόχο την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και της ανταγωνιστικότητας στην ενιαία αγορά.
Οι συγκεκριμένες προτεραιότητες παρουσιάζουν ενδιαφέρον και για περιφέρειες όπως η Δυτική Μακεδονία, όπου η ενεργειακή μετάβαση, η ανάγκη βελτίωσης των μεταφορικών συνδέσεων και η ανάπτυξη νέων παραγωγικών δραστηριοτήτων αποτελούν βασικά ζητήματα της περιφερειακής οικονομίας. Ωστόσο, οι προτεινόμενες αυξήσεις αφορούν ευρωπαϊκά προγράμματα και δεν συνιστούν δεσμευμένες χρηματοδοτήσεις για συγκεκριμένες ελληνικές περιφέρειες.
Σημαντικές αυξήσεις προτείνονται επίσης για την εκπαίδευση και την υγεία, με επιπλέον 96 εκατ. ευρώ για το Erasmus+ και 50 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα EU4Health.
Ενίσχυση αγροτών και πολιτικής προστασίας
Στον αγροτικό τομέα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητεί πρόσθετη χρηματοδότηση 85 εκατ. ευρώ για το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων, από τα οποία 20 εκατ. ευρώ προορίζονται για τη στήριξη των νέων αγροτών.
Η πρόταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία ο πρωτογενής τομέας αντιμετωπίζει αυξημένο κόστος παραγωγής, κλιματικές πιέσεις και προκλήσεις ανανέωσης του αγροτικού πληθυσμού.
Επιπλέον, προβλέπεται αύξηση κατά 85 εκατ. ευρώ για το περιβαλλοντικό πρόγραμμα LIFE, το οποίο χρηματοδοτεί δράσεις προστασίας του περιβάλλοντος και προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή.
Για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών, οι ευρωβουλευτές ζητούν επιπλέον 80 εκατ. ευρώ για τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας, επιδιώκοντας την ενίσχυση της δυνατότητας ανταπόκρισης των κρατών μελών σε πυρκαγιές, πλημμύρες και άλλα ακραία φαινόμενα.
Μετανάστευση, σύνορα και εξωτερική πολιτική
Στις προτεραιότητες του προϋπολογισμού περιλαμβάνονται ακόμη η διαχείριση της μετανάστευσης και η προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το Κοινοβούλιο προτείνει πρόσθετα 20 εκατ. ευρώ για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και 40 εκατ. ευρώ για το Μέσο Διαχείρισης των Συνόρων και των Θεωρήσεων.
Ακόμη 20 εκατ. ευρώ ζητούνται για τη στρατιωτική κινητικότητα, ενώ προβλέπονται αυξήσεις 60 εκατ. ευρώ για τη Νότια Γειτονία, 30 εκατ. ευρώ για την Ανατολική Γειτονία και 40 εκατ. ευρώ για την ανθρωπιστική βοήθεια.
Η συνοδευτική θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου εγκρίθηκε με 400 ψήφους υπέρ, 189 κατά και 84 αποχές, αποτυπώνοντας την πλειοψηφία που διαμορφώθηκε γύρω από τις δημοσιονομικές προτεραιότητες του 2027.
Το κόστος αποπληρωμής του Ταμείου Ανάκαμψης
Ένα από τα κεντρικά ζητήματα των διαπραγματεύσεων αφορά την αύξηση του κόστους εξυπηρέτησης του ευρωπαϊκού χρέους που συνδέεται με το πρόγραμμα NextGenerationEU, το οποίο δημιουργήθηκε για την αντιμετώπιση των οικονομικών συνεπειών της πανδημίας.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υποστηρίζει ότι οι σχετικές υποχρεώσεις, όπως και το κόστος χρηματοδότησης του δανείου στήριξης της Ουκρανίας, πρέπει να καλυφθούν χωρίς περικοπές στα υφιστάμενα ευρωπαϊκά προγράμματα.
«Πίσω από κάθε γραμμή του προϋπολογισμού όπου το Κοινοβούλιο προτείνει περισσότερα κονδύλια βρίσκονται πραγματικοί άνθρωποι και πραγματικές ανάγκες», δήλωσε ο γενικός εισηγητής του προϋπολογισμού, Nils Ušakovs, επισημαίνοντας ότι η αποπληρωμή του χρέους της ανάκαμψης δεν πρέπει να γίνει εις βάρος της επόμενης γενιάς.
Από την πλευρά του, ο Κύπριος ευρωβουλευτής Μιχάλης Χατζηπαντέλα, εισηγητής για τα υπόλοιπα τμήματα του προϋπολογισμού, υπογράμμισε την ανάγκη δημοσιονομικής πειθαρχίας και αποτελεσματικής αξιοποίησης των δημόσιων πόρων, δίνοντας έμφαση και στις επενδύσεις σε νέες τεχνολογίες, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η κυβερνοασφάλεια.
Οι διαπραγματεύσεις ξεκινούν στις 3 Νοεμβρίου
Η πρόταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου δεν αποτελεί ακόμη τον οριστικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το 2027.
Ο πρώτος γύρος των διαπραγματεύσεων με το Συμβούλιο έχει προγραμματιστεί για τις 3 Νοεμβρίου, με στόχο να επιτευχθεί συμφωνία πριν από το τέλος του έτους.
Η τελική κατανομή των πόρων θα καθορίσει το περιθώριο χρηματοδότησης ευρωπαϊκών πολιτικών και προγραμμάτων σε μια χρονιά που συμπίπτει με την ολοκλήρωση του σημερινού πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και την προετοιμασία της επόμενης προγραμματικής περιόδου.
Σωκράτης Μουτίδης – www.xronos-kozanis.gr
