Βαγγέλης Νομικός, Οικονομολόγος – Σύμβουλος Επιχειρήσεων
Το 2026 δεν έρχεται ως «λευκή σελίδα». Έρχεται ως τεστ αντοχής απέναντι σε αυτό που μπορούμε εύστοχα να ορίσουμε ως παθογένεια της χώρας «την τυραννία των χαμηλών προσδοκιών»: τη στιγμή που συνηθίζουμε τη μετριότητα, παύουμε να απαιτούμε ποιότητα, λογοδοσία και αποτέλεσμα. Και τότε η παρακμή παύει να μας σοκάρει· γίνεται «κανονικότητα». Αυτό είναι το πιο ακριβό κόστος: όχι οι χαμένοι πόροι, αλλά το χαμένο μέτρο σύγκρισης.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, η συγκυρία τροφοδοτεί αυτή τη ψυχολογία. Η ανισότητα έχει ξαναγίνει η «σιωπηλή» μεγάλη κρίση: σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία που συνοψίζουν ευρήματα του World Inequality Lab, το φτωχότερο 50% κατέχει μόλις περίπου 2% του παγκόσμιου πλούτου, ενώ μια απειροελάχιστη κορυφή (0,001%) κατέχει πολλαπλάσια περιουσία από το μισό του πλανήτη. (Πηγή 1, Πηγή 2)
Όταν αυτή η εικόνα γίνεται καθημερινό feed, ο κυνισμός μοιάζει ρεαλισμός. Στην πραγματικότητα είναι μια μορφή παραίτησης με «επιστημονική» πρόσοψη.
Κι όμως, η Ευρώπη δίνει παραδείγματα ότι οι θεσμικές επιλογές μπορούν να αλλάξουν αφήγημα. Η Βουλγαρία, με όλες τις κοινωνικές της επιφυλάξεις, ολοκλήρωσε τη διαδικασία ένταξης στην ευρωζώνη και υιοθετεί το ευρώ από 1 Ιανουαρίου 2026, με οριστικοποιημένη ισοτιμία 1 ευρώ = 1,95583 λέβα. (Πηγή 3)
Δεν είναι «μαγικό ραβδί». Είναι όμως σήμα σταθερότητας, μείωσης τριβών, και –κυρίως– πολιτικής επιλογής να ανήκεις σε ένα πλαίσιο κανόνων.
Στη Δυτική Μακεδονία το ζήτημα δεν είναι αν έχουμε προκλήσεις· είναι αν θα επιτρέψουμε να γίνουν ταυτότητα. Η περιοχή παραμένει με το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας στη χώρα, ακόμη κι όταν καταγράφονται βελτιώσεις (π.χ. 14,5% τον Ιούλιο 2025). (Πηγή 4) Ταυτόχρονα, η μετάβαση μετά τον λιγνίτη έχει ήδη αφήσει βαθύ οικονομικό αποτύπωμα: εκτιμάται συρρίκνωση του περιφερειακού ΑΕΠ άνω του 41% σε πραγματικούς όρους την περίοδο 2010–2021, με ανεργία που είχε κορυφωθεί στο 31,6% το 2013 και παραμένει διαρθρωτικά υψηλή. (Πηγή 5)
Άρα, για το 2026 ο δικός μου προβληματισμός είναι απλός και άβολος: θα συνεχίσουμε να «διαχειριζόμαστε την πτώση» με χαμηλό πήχη, ή θα χτίσουμε σοβαρά μια νέα προσδοκία; Όχι ως σύνθημα αισιοδοξίας, αλλά ως KPI συλλογικής αξιοπρέπειας: λιγότερη ανοχή στο πρόχειρο, περισσότερη επιμονή στο μετρήσιμο αποτέλεσμα, και συνεργασίες που παράγουν εξωστρέφεια και εισόδημα – όχι μόνο εκδηλώσεις και δελτία τύπου. Το 2026 μπορεί να είναι χρονιά αναστροφής, μόνο αν γίνει χρονιά απαιτήσεων.
