Συζητήθηκε στο Διοικητικό Συμβούλιο η ανάγκη πίεσης για συνέχιση της στήριξης της περιοχής
Τον προβληματισμό και την ανησυχία που θα πρέπει να επιδείξει η αυτοδιοίκηση της Δυτικής Μακεδονίας για το μέλλον του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης ανέδειξε στη συνεδρίαση της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Δυτικής Μακεδονίας, ο πρώην Δήμαρχος Κοζάνης Λευτέρης Ιωαννίδης, ο οποίος παρουσίασε τις εξελίξεις γύρω από το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034.
Κατά την εισήγησή του, σημείωσε ότι ουσιαστικά πρόκειται για το «ΕΣΠΑ της επόμενης προγραμματικής περιόδου», υπενθυμίζοντας ότι εδώ και περίπου έναν χρόνο βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία διαβούλευσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο σχετικά με τη νέα αρχιτεκτονική χρηματοδότησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Όπως τόνισε, με βάση τα έως τώρα δεδομένα δεν φαίνεται να προβλέπεται η συνέχιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης ως διακριτού χρηματοδοτικού εργαλείου στην επόμενη περίοδο. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι νέες γεωπολιτικές και οικονομικές συνθήκες έχουν αλλάξει τις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την ανταγωνιστικότητα, την άμυνα και την ασφάλεια να αποκτούν πλέον κεντρικό ρόλο.
«Έχουμε μια νέα πρόκληση για τη Δυτική Μακεδονία. Μάλλον δεν θα υπάρχει Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης την επόμενη προγραμματική περίοδο, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι πρέπει να εφησυχάσουμε», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι απαιτείται άμεσα μια οργανωμένη διαδικασία διαβούλευσης, πίεσης και δημιουργίας συμμαχιών τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς οι διαπραγματεύσεις για το νέο πλαίσιο θα διαρκέσουν περίπου 18 μήνες μέχρι την οριστικοποίηση των τελικών κειμένων. Σύμφωνα με την παρουσίαση που κατατέθηκε στη συνεδρίαση, οι πολιτικές στήριξης των περιοχών μετάβασης οδηγούνται προς ενσωμάτωση στα νέα Εδαφικά και Περιφερειακά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης, ενώ τα σημερινά Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα φαίνεται να οδηγούνται προς κατάργηση.
Ο Λευτέρης Ιωαννίδης στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία διατήρησης ενός αναγνωρίσιμου και επαρκώς χρηματοδοτούμενου μηχανισμού στήριξης για τις λιγνιτικές περιοχές, επισημαίνοντας ότι η μετάβαση της Δυτικής Μακεδονίας δεν πρόκειται να ολοκληρωθεί το 2030. «Θα χρειαστούν χρόνια, χρήματα και σχέδιο», ανέφερε, σημειώνοντας παράλληλα ότι πλέον σημαντικό μέρος της ευθύνης μεταφέρεται και σε κεντρικό επίπεδο, γεγονός που καθιστά αναγκαία την πίεση προς την κυβέρνηση αλλά και τα πολιτικά κόμματα.
Από τη μεριά του ο πρόεδρος της ΠΕΔ Δυτικής Μακεδονίας, Παναγιώτης Κεπαπτσόγλου, ξεκαθάρισε ότι η αυτοδιοίκηση της περιοχής είναι αρνητική σε οποιαδήποτε προοπτική διακοπής του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης. «Για εμάς η μετάβαση δεν έχει ολοκληρωθεί και δεν έχει κλείσει τίποτα», δήλωσε, κάνοντας λόγο για μια «βίαιη μετάβαση», όπως τη χαρακτήρισε, που άφησε σημαντικά κενά τα προηγούμενα χρόνια. Ο κ. Κεπαπτσόγλου υπογράμμισε ότι οι χρηματοδοτήσεις θα πρέπει να συνεχιστούν ώστε να καλυφθούν οι απώλειες και οι ανάγκες που δημιουργήθηκαν από το 2019 έως σήμερα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν και τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν σχετικά με το Εθνικό Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης. Σύμφωνα με την εισήγηση του κ. Ιωαννίδη, από το 2018 έως και το 2025 έχουν κατανεμηθεί περίπου 161 εκατ. ευρώ στις λιγνιτικές περιοχές, ενώ αν το ποσοστό κατανομής παρέμενε στο 6%, οι διαθέσιμοι πόροι θα μπορούσαν να είχαν φτάσει τα 455 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, εκτιμήθηκε ότι αν το ίδιο ποσοστό παρέμενε σταθερό έως το 2030, οι συνολικοί πόροι θα μπορούσαν να προσεγγίσουν τα 800 εκατ. ευρώ, ενώ με τα σημερινά επίπεδα κατανομής οι απώλειες υπολογίζονται περίπου στα 500 εκατ. ευρώ.
Στο πλαίσιο αυτό, προτάθηκε η διαμόρφωση κοινής στρατηγικής σε τοπικό επίπεδο, η αναζήτηση συμμαχιών με άλλες ευρωπαϊκές περιφέρειες, η ενίσχυση της πίεσης προς την ελληνική κυβέρνηση και η συστηματική επαφή με Έλληνες και Ευρωπαίους αξιωματούχους και ευρωβουλευτές.
Σωκράτης Μουτίδης – www.xronos-kozanis.gr
