Νομοσχέδιο για την ανθρώπινη εποπτεία των αλγορίθμων και την προστασία των εργαζομένων σε πλατφόρμες
Νέους κανόνες για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και των αλγορίθμων στην αγορά εργασίας προβλέπει νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το οποίο παρουσίασε στο Υπουργικό Συμβούλιο και στη συνέχεια σε συνέντευξη Τύπου η υπουργός Νίκη Κεραμέως. Στο επίκεντρο βρίσκονται η ανθρώπινη εποπτεία αποφάσεων που επηρεάζουν την εργασιακή κατάσταση, η προστασία των προσωπικών δεδομένων και η βελτίωση των όρων απασχόλησης στις ψηφιακές πλατφόρμες.
Αναλυτικά, το νομοσχέδιο ενσωματώνει την ευρωπαϊκή Οδηγία 2024/2831 της 23ης Οκτωβρίου 2024 και οργανώνεται γύρω από δύο βασικούς άξονες. Ο πρώτος αφορά την αλγοριθμική διαχείριση της εργασίας, δηλαδή τη χρήση αυτοματοποιημένων συστημάτων για τη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν τους απασχολουμένους. Ο δεύτερος επικεντρώνεται στις συνθήκες εργασίας όσων παρέχουν υπηρεσίες μέσω ψηφιακών πλατφορμών.
Σύμφωνα με το Υπουργείο, οι νέες ρυθμίσεις προβλέπουν μεγαλύτερη διαφάνεια ως προς τις διαδικασίες και τα κριτήρια με τα οποία λαμβάνονται αποφάσεις για τους εργαζομένους. Παράλληλα, εισάγεται η υποχρέωση ανθρώπινης εποπτείας στη λήψη σημαντικών αποφάσεων που επηρεάζουν την εργασιακή τους κατάσταση, ώστε αυτές να μην εξαρτώνται αποκλειστικά από αλγοριθμικά συστήματα.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η προστασία των προσωπικών δεδομένων των απασχολουμένων, καθώς και η υποχρέωση ενημέρωσής τους για τον τρόπο λειτουργίας των διαδικασιών που τους αφορούν.
Ο δεύτερος άξονας αφορά τον ορθό προσδιορισμό του καθεστώτος απασχόλησης όσων εργάζονται μέσω ψηφιακών πλατφορμών. Στόχος είναι να αποσαφηνίζεται η πραγματική εργασιακή σχέση, παράλληλα με τη βελτίωση της διαφάνειας στην παροχή υπηρεσιών.
Προβλέπεται επίσης ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου και εφαρμογής της εργατικής νομοθεσίας, διευκόλυνση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη και καλύτερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των αρμόδιων αρχών.
Η κ. Κεραμέως αναγνώρισε τη συμβολή της τεχνητής νοημοσύνης στην παραγωγικότητα, επισημαίνοντας ωστόσο ότι απαιτούνται δικλείδες ασφαλείας για την προστασία των εργαζομένων. Όπως δήλωσε, η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών πρέπει να γίνεται με διαφάνεια, με το νομοσχέδιο να προβλέπει, μεταξύ άλλων, ανθρώπινη εποπτεία της αλγοριθμικής διαχείρισης στις πλατφόρμες. Κατά την παρουσίαση συμμετείχε και ο γενικός γραμματέας του Υπουργείου, Νίκος Μηλαπίδης.
Σύμφωνα με την ενημέρωση του Υπουργείου, κατά την επεξεργασία του νομοσχεδίου πραγματοποιούνται διαβουλεύσεις με τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους και εκπροσώπους του κλάδου. Ήδη έχουν ενσωματωθεί παρατηρήσεις τους στο υπό επεξεργασία σχέδιο νόμου, ενώ ο διάλογος συνεχίζεται πριν από την οριστικοποίηση των ρυθμίσεων.
