Σε δημόσια διαβούλευση το πολυνομοσχέδιο του ΥΠΑΑΤ με αλλαγές και αυστηρότερες κυρώσεις
Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το πολυνομοσχέδιο του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, το οποίο φέρνει σειρά αλλαγών στον πρωτογενή τομέα. Μεταξύ των βασικών παρεμβάσεων είναι η δημιουργία ψηφιακής «καρτέλας αγρότη», η σύνδεση του Μητρώου Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων με την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης myagro (ΟΣΔΕ), οι αυστηρότερες κυρώσεις για παραβιάσεις των μέτρων αντιμετώπισης ζωονόσων και η ψηφιακή ιχνηλασιμότητα του μελιού. Παράλληλα, αλλάζει το θεσμικό πλαίσιο για την αλιεία και τις υδατοκαλλιέργειες και συμπληρώνονται οι διατάξεις για τη μεταφορά των πληροφοριακών συστημάτων του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ.
Το σχέδιο νόμου έχει τίτλο «Ρύθμιση του τομέα της αλιείας, τροποποίηση του Αλιευτικού Κώδικα, ρυθμίσεις για τις Σχολές Επαγγελμάτων Κρέατος, το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και λοιπές διατάξεις» και περιλαμβάνει παρεμβάσεις που αφορούν τον ψηφιακό μετασχηματισμό, τους ελέγχους, την προστασία της παραγωγής και εκκρεμότητες του πρωτογενούς τομέα.
Κεντρική αλλαγή για τους αγρότες είναι η αναμόρφωση του Μητρώου Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων. Η εγγραφή στο ΜΑΑΕ καθίσταται προϋπόθεση για την υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης, με τη διαδικασία να γίνεται κάθε χρόνο ψηφιακά μέσω κωδικών Taxisnet. Η σχετική βεβαίωση θα αναρτάται στη θυρίδα του χρήστη στο gov.gr.
Για τους επαγγελματίες αγρότες και τους κατόχους αγροτικής εκμετάλλευσης, η ιδιότητα θα αποδίδεται αυτοματοποιημένα, με άντληση στοιχείων από διασυνδεδεμένα πληροφοριακά συστήματα. Όποιος διαφωνεί με την ιδιότητα που του αποδόθηκε θα έχει τη δυνατότητα να υποβάλει ένσταση.
Παράλληλα, για κάθε εγγεγραμμένο στο ΜΑΑΕ θα δημιουργείται ψηφιακή «καρτέλα αγρότη». Εκεί θα συγκεντρώνεται το σύνολο των αγροτικών δραστηριοτήτων του, καθώς και τα αλφαριθμητικά και γεωχωρικά δεδομένα των εκμεταλλεύσεών του, δημιουργώντας ένα ενιαίο ψηφιακό αποτύπωμα της δραστηριότητάς του.
Σημαντικές είναι και οι αλλαγές που αφορούν τις ζωονόσους. Το νομοσχέδιο αυστηροποιεί τόσο τις ποινικές όσο και τις διοικητικές κυρώσεις για παραβιάσεις των μέτρων πρόληψης και αντιμετώπισης μεταδοτικών ασθενειών των ζώων. Για παραβίαση μέτρων από την οποία μπορεί να προκύψει κοινός κίνδυνος για ζώα προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και χρηματική ποινή τουλάχιστον 1.500 ευρώ. Εάν η ασθένεια μεταδοθεί σε ζώα, προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον τριών ετών και χρηματική ποινή τουλάχιστον 5.000 ευρώ, ενώ τα διοικητικά πρόστιμα μπορούν να φτάσουν έως τις 80.000 ευρώ.
Διευρύνονται επίσης οι κατηγορίες προσωπικού που μπορούν να μετακινούνται σε περιοχές που πλήττονται από την ευλογιά των αιγοπροβάτων, ώστε να πραγματοποιούν ελέγχους και δειγματοληψίες, καταμετρήσεις ζωικού κεφαλαίου και να επιβλέπουν θανατώσεις.
Αλλαγές προβλέπονται και για τη μελισσοκομία, με τη θεσμοθέτηση της ψηφιακής πλατφόρμας «Ισοζύγιο μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων – e-honey». Μέσω αυτής θα παρακολουθείται η αλυσίδα παραγωγής, εμπορίας και διακίνησης του μελιού και των υπόλοιπων μελισσοκομικών προϊόντων. Η πλατφόρμα θα συνδέεται με το Εθνικό Ηλεκτρονικό Μελισσοκομικό Μητρώο και άλλα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου, ενώ η ΑΑΔΕ θα παρέχει τα απαραίτητα δεδομένα από ηλεκτρονικά τιμολόγια και ψηφιακά παραστατικά.
Μεγάλο μέρος του νομοσχεδίου αφορά την αλιεία. Θεσπίζεται Εθνικό Σύστημα Ελέγχου Αλιείας, το οποίο θα καλύπτει τόσο την αλιευτική δραστηριότητα όσο και την εμπορία και θα διασυνδέεται ψηφιακά σε πραγματικό χρόνο με τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κρατών-μελών και περιφερειακών οργανώσεων.
Κεντρικό ρόλο θα έχει το Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης Αλιείας, στο οποίο θα συγκεντρώνονται στοιχεία για το αλιευτικό μητρώο, τις άδειες αλίευσης, την εμπορία και την ιχνηλασιμότητα των προϊόντων, τα αλιευτικά σκάφη, τις παραβάσεις, τους επιθεωρητές, τις υδατοκαλλιέργειες και τη μεταποίηση.
Παράλληλα, θεσπίζονται νέα διοικητικά μέτρα για την αντιμετώπιση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας. Μεταξύ αυτών είναι η δυνατότητα άμεσης παύσης της αλιευτικής δραστηριότητας, αλλαγής πορείας σκάφους ή μεταφορικού μέσου για έλεγχο, αναστολής της αλιευτικής άδειας, επιβολής εγγύησης και δέσμευσης παράνομων εργαλείων, εξοπλισμού, σκαφών και προϊόντων. Οι παραβάσεις κατηγοριοποιούνται σε σοβαρές, κοινές και ήσσονος σημασίας, τα χρηματικά πρόστιμα αυξάνονται και για τις σοβαρές παραβάσεις προβλέπεται και αφαίρεση μορίων. Ενισχύεται ακόμη ο ρόλος των Περιφερειών στους ελέγχους.
Το σχέδιο νόμου επικαιροποιεί και το πλαίσιο των υδατοκαλλιεργειών, με ρυθμίσεις για την εκμίσθωση ιχθυοτρόφων υδάτων, τη μετατόπιση μονάδων προς περιοχές υδρανάπαυσης και τις σχέσεις μεταξύ των φορέων ΠΟΑΥ και των μελών τους.
Αναμορφώνεται επίσης η οργάνωση των συλλόγων αλιευτικής παραγωγής. Προβλέπεται η δυνατότητα ίδρυσης ενός συλλόγου ανά δήμο και ανά κατηγορία αλιευτικών εργαλείων, η συγκρότηση Ομοσπονδιών σε επίπεδο Περιφέρειας και, υπό προϋποθέσεις, Συνομοσπονδίας σε πανελλαδικό επίπεδο. Παράλληλα, θεσπίζονται περιορισμοί στην εκφόρτωση μικρών πελαγικών ειδών, ρυθμίζεται η ερασιτεχνική αλιεία με ψαροντούφεκο στον Θερμαϊκό και στους κόλπους Θεσσαλονίκης και απαγορεύεται η χρήση της βιντζότρατας, σε συμμόρφωση με το ενωσιακό πλαίσιο.
Το πολυνομοσχέδιο συμπληρώνει ακόμη το θεσμικό πλαίσιο για τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ. Η ΑΑΔΕ, ως Οργανισμός Πληρωμών, καθίσταται κύριος και φορέας λειτουργίας του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και αναλαμβάνει τη λειτουργία, τη φιλοξενία, την τεχνική υποστήριξη, τη συντήρηση και την ανάπτυξή του.
Στην ΑΑΔΕ περιέρχονται επίσης τα πάγια περιουσιακά στοιχεία, τα φυσικά και ηλεκτρονικά αρχεία, τα λογισμικά, τα πληροφοριακά συστήματα, οι βάσεις δεδομένων, οι εφαρμογές και ο πηγαίος κώδικας του ΟΠΕΚΕΠΕ. Οι υφιστάμενες συμβάσεις συνεχίζονται στο όνομα της ΑΑΔΕ, ενώ συνεχίζονται και οι εκκρεμείς διαδικασίες αναζήτησης παράνομων ή αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, χωρίς να χρειάζεται να επαναληφθούν διαδικαστικές ενέργειες που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί.
Τέλος, αλλάζει το πλαίσιο αναγνώρισης, λειτουργίας και ελέγχου των δημόσιων και ιδιωτικών Σχολών Επαγγελμάτων Κρέατος. Δημιουργείται ηλεκτρονικό μητρώο στο οποίο θα καταχωρίζονται οι σχολές, οι σπουδαστές και οι απόφοιτοι, καθώς και ηλεκτρονική τράπεζα θεμάτων για τις εξετάσεις.
Αναλυτικά
Αναρτήθηκε για δημόσια διαβούλευση πολυνομοσχέδιο του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, το οποίο υλοποιεί τη δέσμευση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για την ψηφιακή «κάρτα του αγρότη», διασυνδέει το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ) με την υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης myagro (ΟΣΔΕ), αναμορφώνει και εκσυγχρονίζει το θεσμικό πλαίσιο της αλιείας, ενισχύοντας την πλήρη ψηφιοποίησή της.
Το σχέδιο νόμου, με τίτλο «Ρύθμιση του τομέα της αλιείας, τροποποίηση του Αλιευτικού Κώδικα, ρυθμίσεις για τις Σχολές Επαγγελμάτων Κρέατος, το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και λοιπές διατάξεις», περιλαμβάνει ένα ευρύ πλέγμα παρεμβάσεων για τον πρωτογενή τομέα, με έμφαση στον ψηφιακό μετασχηματισμό, τους αποτελεσματικότερους ελέγχους, την προστασία της παραγωγής και την αντιμετώπιση χρόνιων ζητημάτων και εκκρεμοτήτων.
Νέο πλαίσιο ελέγχου της αλιείας – αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της παράνομης αλιείας
Θεσπίζεται Εθνικό Σύστημα Ελέγχου Αλιείας, το οποίο καλύπτει και τη θαλάσσια δραστηριότητα, αλλά και την εμπορία μεε στόχο την αποτελεσματικότερη διενέργεια των ελέγχων, και διασυνδέεται ψηφιακά, σε πραγματικό χρόνο (real-time) με τiς υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κρατών-μελών και περιφερειακών οργανώσεων
Κεντρικό ρόλο αποκτά το Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης Αλιείας (ΟΣΠΑ), το οποίο ενισχύεται με νέα υποσυστήματα. Το ΟΣΠΑ θα συγκεντρώνει σε ένα ολοκληρωμένο ψηφιακό περιβάλλον στοιχεία για το αλιευτικό μητρώο, τις άδειες αλίευσης, την εμπορία και την ιχνηλασιμότητα των αλιευτικών προϊόντων, τα αλιευτικά σκάφη, τις αλιευτικές παραβάσεις, τους επιθεωρητές αλιείας, τις υδατοκαλλιέργειες και τη μεταποίηση.
Το νομοσχέδιο θεσπίζει παράλληλα νέα διοικητικά μέτρα συμμόρφωσης για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας. Προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η δυνατότητα άμεσης παύσης της αλιευτικής δραστηριότητας, αλλαγής πορείας σκάφους ή μεταφορικού μέσου για έλεγχο, αναστολής αλιευτικής άδειας, επιβολής εγγύησης και δέσμευσης παράνομων αλιευτικών εργαλείων, εξοπλισμού, σκαφών και προϊόντων. Προβλέπονται επίσης κυρώσεις για Έλληνες πολίτες που συμμετέχουν ή υποστηρίζουν δραστηριότητες παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας.
Παράλληλα, αναμορφώνεται το σύστημα προστίμων και κυρώσεων, με κατηγοριοποίηση των παραβάσεων σε σοβαρές, κοινές και ήσσονος σημασίας. Τα χρηματικά πρόστιμα αυξάνονται, ενώ για τις σοβαρές παραβάσεις προβλέπεται επιπλέον αφαίρεση μορίων, σύμφωνα με το ισχύον ενωσιακό πλαίσιο.
Επίσης, ενισχύεται ο ρόλος των Περιφερειών στον ελεγκτικό μηχανισμό, με σκοπό την καλύτερη αξιοποίηση του διαθέσιμου ανθρώπινου δυναμικού.
Ψηφιακή καρτέλα αγρότη και διασύνδεση ΜΑΑΕ – Myagro (ΟΣΔΕ)
Κεντρική παρέμβαση του νομοσχεδίου αποτελεί η αναμόρφωση του Μητρώου Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ). Η εγγραφή στο ΜΑΑΕ καθίσταται προϋπόθεση για την υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης, με τη διαδικασία να πραγματοποιείται κάθε χρόνο ψηφιακά, μέσω κωδικών Taxisnet. Η σχετική βεβαίωση θα αναρτάται στη θυρίδα του χρήστη στο gov.gr.
Παράλληλα, για τους επαγγελματίες αγρότες και τους κατόχους αγροτικής εκμετάλλευσης, η ιδιότητα θα αποδίδεται αυτοματοποιημένα, μέσω άντλησης στοιχείων από διασυνδεδεμένα πληροφοριακά συστήματα, ενώ προβλέπεται δυνατότητα υποβολής ένστασης για όποιον διαφωνεί με την ιδιότητα που του αποδόθηκε.
Για κάθε εγγεγραμμένο στο ΜΑΑΕ δημιουργείται ψηφιακή καρτέλα αγρότη, στην οποία θα συγκεντρώνεται το σύνολο των αγροτικών δραστηριοτήτων του, καθώς και τα αλφαριθμητικά και γεωχωρικά δεδομένα των εκμεταλλεύσεών του. Με τον τρόπο αυτό διαμορφώνεται ένα ενιαίο ψηφιακό αποτύπωμα της αγροτικής δραστηριότητας, με αξιοποίηση των διαθέσιμων διασυνδεδεμένων δεδομένων.
Αυστηρότερες κυρώσεις για τις ζωονόσους
Παράλληλα με τις ρυθμίσεις για τον αγρότη, το νομοσχέδιο αυστηροποιεί σημαντικά το πλαίσιο κυρώσεων για την παραβίαση των μέτρων πρόληψης και αντιμετώπισης μεταδοτικών ασθενειών των ζώων.
Προβλέπονται αυστηρότερες τόσο ποινικές όσο και διοικητικές κυρώσεις. Για παραβίαση μέτρων από την οποία μπορεί να προκύψει κοινός κίνδυνος για ζώα προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και χρηματική ποινή τουλάχιστον 1.500 ευρώ. Εφόσον η ασθένεια μεταδοθεί σε ζώα, προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον τριών ετών και χρηματική ποινή τουλάχιστον 5.000 ευρώ, ενώ τα διοικητικά πρόστιμα μπορούν να φτάσουν έως τις 80.000 ευρώ.
Παράλληλα, διευρύνονται οι κατηγορίες προσωπικού που μπορούν να μετακινούνται στις περιοχές που πλήττονται από την ευλογιά των αιγοπροβάτων, προκειμένου να διενεργούν ελέγχους και δειγματοληψίες, να πραγματοποιούν καταμετρήσεις ζωικού κεφαλαίου και να επιβλέπουν θανατώσεις.
Ιχνηλασιμότητα του μελιού
Το νομοσχέδιο θεσμοθετεί το πλαίσιο για την ψηφιακή ιχνηλασιμότητα του μελιού και των μελισσοκομικών προϊόντων μέσω της πλατφόρμας «Ισοζύγιο μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων – e-honey».
Μέσω της πλατφόρμας θα παρακολουθείται η αλυσίδα παραγωγής, εμπορίας και διακίνησης του μελιού και άλλων μελισσοκομικών προϊόντων. Το e-honey θα διασυνδέεται με το Εθνικό Ηλεκτρονικό Μελισσοκομικό Μητρώο και άλλα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου, ενώ η ΑΑΔΕ θα παρέχει, μέσω διαλειτουργικότητας, τα αναγκαία δεδομένα ηλεκτρονικών τιμολογίων και ψηφιακών παραστατικών.
Ενίσχυση και καλύτερη οργάνωση των υδατοκαλλιεργειών
Το σχέδιο νόμου επικαιροποιεί και συμπληρώνει το θεσμικό πλαίσιο των υδατοκαλλιεργειών, με στόχο την αποδοτικότερη και βιώσιμη οργάνωση του κλάδου.
Μεταξύ άλλων, προβλέπονται ρυθμίσεις για την εκμίσθωση ιχθυοτρόφων υδάτων, τη μετατόπιση μονάδων προς περιοχές υδρανάπαυσης και την καλύτερη οργάνωση των σχέσεων μεταξύ των φορέων ΠΟΑΥ και των μελών τους.
Ενίσχυση της εκπροσώπησης των αλιέων και απαγόρευση της βιντζότρατας
Με το νομοσχέδιο αναμορφώνεται η οργάνωση των συλλόγων αλιευτικής παραγωγής. Προβλέπεται δυνατότητα ίδρυσης ενός συλλόγου ανά δήμο και ανά κατηγορία αλιευτικών εργαλείων, ενώ οι σύλλογοι της ίδιας Περιφέρειας μπορούν να συγκροτούν Ομοσπονδία. Σε πανελλαδικό επίπεδο προβλέπεται δυνατότητα σύστασης Συνομοσπονδίας ανά κατηγορία αλιευτικών εργαλείων, με τη συμμετοχή τουλάχιστον επτά αντίστοιχων Ομοσπονδιών.
Παράλληλα, θεσπίζονται περιορισμοί στην εκφόρτωση μικρών πελαγικών ειδών και ρυθμίζεται το ζήτημα της ερασιτεχνικής αλιείας με ψαροντούφεκο στον Θερμαϊκό και στους κόλπους Θεσσαλονίκης.
Επίσης, απαγορεύει τη χρήση της τράτας ή του γρίπου που σύρεται από σκάφος, δηλαδή της βιντζότρατας, σε συμμόρφωση με το ισχύον ενωσιακό πλαίσιο
Μεταφορά των πληροφοριακών συστημάτων του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ
Το νομοσχέδιο συμπληρώνει το θεσμικό πλαίσιο για την ολοκλήρωση της μεταφοράς των αρμοδιοτήτων του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ.
Η ΑΑΔΕ, ως Οργανισμός Πληρωμών, καθίσταται κύριος και φορέας λειτουργίας του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, αναλαμβάνοντας τη λειτουργία, τη φιλοξενία, την τεχνική υποστήριξη, τη συντήρηση και την ανάπτυξή του.
Στην ΑΑΔΕ περιέρχονται τα πάγια περιουσιακά στοιχεία, τα φυσικά και ηλεκτρονικά αρχεία, τα λογισμικά, τα πληροφοριακά συστήματα, οι βάσεις δεδομένων, οι εφαρμογές και ο πηγαίος κώδικας του ΟΠΕΚΕΠΕ. Παράλληλα, οι υφιστάμενες συμβάσεις συνεχίζονται στο όνομα της ΑΑΔΕ, ενώ οι εκκρεμείς διαδικασίες αναζήτησης παράνομων ή αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών συνεχίζονται χωρίς να απαιτείται η επανάληψη των νόμιμων διαδικαστικών ενεργειών που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί.
Νέο πλαίσιο για τις Σχολές Επαγγελμάτων Κρέατος
Τέλος, το νομοσχέδιο αναμορφώνει το πλαίσιο αναγνώρισης, λειτουργίας και ελέγχου των δημόσιων και ιδιωτικών Σχολών Επαγγελμάτων Κρέατος.
Δημιουργείται ηλεκτρονικό Μητρώο Σχολών Επαγγελμάτων Κρέατος, στο οποίο θα καταχωρίζονται οι σχολές, οι σπουδαστές και οι απόφοιτοι, ενώ προβλέπεται και ηλεκτρονική τράπεζα θεμάτων για τις εξετάσεις.
- Με τις παρεμβάσεις που προβλέπονται στο νομοσχέδιο, διαμορφώνεται ένα πιο σύγχρονο, ψηφιακό και αποτελεσματικό πλαίσιο για τον πρωτογενή τομέα, με σαφέστερους κανόνες, ισχυρότερους ελέγχους, καλύτερη αξιοποίηση των δεδομένων και αντιμετώπιση χρόνιων ζητημάτων που απασχολούν τους ανθρώπους της αγροτικής παραγωγής, της αλιείας και των υδατοκαλλιεργειών.
