Το φετινό μήνυμα για το AIDS είναι η παγκόσμια κοινωνική αλληλεγγύη και η κοινωνική ευθύνη. Οι οδοντίατροι συμβάλλουν στην πρώιμη διάγνωση της νόσου. «Δείξε μου το στόμα σου να σου πω πως είσαι» ως μια παράφραση της γνωστής ρήσης του λαού μας.

Ο ιός HIV μπορεί να μεταδοθεί μέσω της χωρίς προφυλακτικό σεξουαλικής επαφής (πρωκτική, κολπική, στοματική) ή μέσω της από κοινού χρήσης αιχμηρών αντικειμένων (ξυραφάκια, βελόνες, σύριγγες) με HIV οροθετικό άτομο. Επίσης μπορεί να μεταδοθεί και από μία HIV οροθετική μητέρα στο νεογνό κατά τη διάρκεια της κύησης, του τοκετού και του θηλασμού.

Ο ιός δεν μεταδίδεται μέσω της καθημερινής κοινωνικής επαφής (χειραψία, αγκαλιά, φιλί στο μάγουλο), του τσιμπήματος των κουνουπιών ή άλλων εντόμων, της από κοινού χρήσης οικιακών σκευών, του σάλιου, των δακρύων, του ιδρώτα, του αέρα ή του νερού.

Το μήνυμα της εκστρατείας για το 2018 ήταν: «Κάνε την εξέταση για τον ιό HIV»

Ο στόχος του ΠΟΥ (Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας) για το 2020 ήταν να επιτευχθεί ο στόχος του 90-90-90, που σημαίνει το 90% όσων έχουν AIDS να το γνωρίζουν, το 90% όσων γνωρίζουν ότι έχουν AIDS να λαμβάνουν αντιρετροϊκη αγωγή και το 90% όσων λαμβάνουν αγωγή να εμφανίζουν σημαντική μείωση του ιϊκού φορτίου.

Το μήνυμα της εκστρατείας για την χρονιά 2019 ήταν “Getting to Zerο»

Μηδενίζουμε τους θανάτους από AIDS. Μηδενίζουμε τις νέες μολύνσεις. Μηδενίζουμε τις διακρίσεις.

 

Η ενημέρωση σώζει ζωές

Η πρώιμη διάγνωση της νόσου από την/τον οδοντίατρο, συντελεί ουσιαστικά στην επιτυχή θεραπεία και την επιβίωση του ασθενούς. Η πρόληψη είναι σωτήρια. Το στόμα μας αποτελεί τον καθρέφτη της γενικότερης υγείας μας, γι αυτό δεν αμελούμε την επίσκεψη ανά 4μηνο-6μηνο στον οδοντίατρο μας, ακόμη και όταν δεν πονάμε. Οι βλάβες του στόματος στη λοίμωξη από τον ιό HIV (ιός της ανθρώπινης- επίκτητης ανοσοανεπάρκειας) είναι εύκολα αναγνωρίσιμες και μπορούν να διαγνωστούν με αξιοπιστία και ακρίβεια από την κλινική τους εικόνα. Στην περίπτωση που δεν είναι γνωστή η HIV οροθετικότητα (ανίχνευση στον ορό του προσβεβλημένου ατόμου αντισωμάτων έναντι των HIV 1/2 ), οι βλάβες στο στόμα αποτελούν ισχυρή ένδειξη για την παρουσία της HIV  λοίμωξης.

Οι βλάβες του στόματος είναι σημαντικές διότι εμφανίζονται σε ποσοστό 40%-90%. Υποδηλώνουν πιθανή HIV λοίμωξη. Αποτελούν πρώιμες (ίσως τις πρώτες) κλινικές εκδηλώσεις της λοίμωξης. Επηρεάζουν δυσμενώς την ποιότητα ζωής των HIV οροθετικών ασθενών. Αυτό σημαίνει ότι περίπου το ένα τρίτο έως και οι μισοί από τους ασθενείς με HIV λοίμωξη/νόσος AIDS ,που δεν έχουν «νοσήσει» (δεν έχουν συμπτώματα ακόμη), μπορούν να οδηγηθούν στη διάγνωση με την αξιολόγηση της βλάβης στο στόμα, αρκεί αυτή να αναγνωριστεί.

Ο όρος AIDS αναφέρεται στο τελικό στάδιο της HIV λοίμωξης. Ο οργανισμός έχει αποδυναμωθεί και το ανοσοποιητικό σύστημα βρίσκεται σε ανεπάρκεια, ωστε οι HIV οροθετικοί ασθενείς να είναι επιρρεπείς σε διάφορα νοσήματα και συγκεκριμένους τύπους καρκίνου. Η θεραπεία, αντιρετροϊκη (HAART) μετέτρεψε τη νόσο σε μια χρόνια νόσο, με σταθερή πορεία αποτρέποντας τη θανατηφόρο πορεία της.

Τρόποι προφύλαξης:

-Συστηματική και σωστή χρήση προφυλακτικού σε κάθε σεξουαλική επαφή

-Αποφυγή επαναχρησιμοποιούμενων βελόνων στους χρήστες ενδοφλέβιων ουσιών (ΧΕΝ)

-Αποφυγή θηλασμού από μητέρες με HIV λοίμωξη

-Αμοιβαίες σχέσεις εμπιστοσύνης

Ας αποβάλλουμε το φόβο, την προκατάληψη και ας ενθαρρύνουμε ασφαλή και υγιή πρότυπα σεξουαλικής συμπεριφοράς.

Εμπιστευτείτε τον προσωπικό σας οδοντίατρο, δεν σας βοηθάει να είστε «περιπλανώμενοι» ασθενείς. Η, ο προσωπικός σας οδοντίατρος θα αναγνωρίσει τις τυχόν αλλαγές της μορφολογίας των ιστών στην στοματική σας κοιλότητα και σε συνεργασία με την, τον εξειδικευμένο οδοντίατρο στην παθολογία του στόματος, τον, την στοματολόγο  συμβάλλουν στην πρώϊμη διάγνωση, θεραπεία και καλύτερη πορεία της νόσου.

O έλεγχος για HIV/AIDS είναι πάντα εμπιστευτικός, μετά από την πλήρη και κατανοητή ενημέρωση του ατόμου που επιθυμεί να εξεταστεί. O έλεγχος μπορεί να είναι και ανώνυμος στην περίπτωση που το επιθυμεί ο/η εξεταζόμενος/η. Διεξάγεται σε δημόσια νοσοκομεία, σε Κέντρα Αναφοράς & Ελέγχου AIDS, σε ιδιωτικές δομές και σε δομές στην κοινότητα.

Η πρόληψη όμως έχει νόημα, αποτέλεσμα μόνο αν υπάρξει διάθεση για συνεργασία και συνένωση όλων των δυνάμεων σε τοπικό, εθνικό, παγκόσμιο επίπεδο με στόχο την ανάπτυξη συντονισμένων δράσεων για την έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωση, την ανάπτυξη  προστατευτικών παραγόντων ενάντια στο AIDS , καθώς και την καταπολέμηση του στίγματος και του κοινωνικού αποκλεισμού των συν-ανθρώπων μας με AIDS.

Καταπολεμώντας το στίγμα του AIDS και όχι τους ανθρώπους με τη νόσο του AIDS, υπερασπιζόμαστε  το δικαίωμα μας σε μια ζωή όπου ο ρατσισμός κι οι διακρίσεις δεν έχουν θέση.

HIV λοίμωξη, οι στοματικές εκδηλώσεις της νόσου AIDS αποτελούν ΠΡΩΙΜΕΣ  κλινικές εκδηλώσεις της λοίμωξης.

*Η Σοφία Τζήκα είναι οδοντίατρος, εκπρόσωπος του Οδοντιατρικού Συλλόγου Κοζάνης στην Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία