Προ ημερών (2.9.2026) έφυγε ο Γιάννης Κορκάς πλήρης ημερών, γεννημένος το 1932, ο «τελευταίος ευπατρίδης της Κοζάνης». Ο αείμνηστος είχε ιδιαίτερη συμμετοχή στο πολιτικοκοινωνικό γίγνεσθαι της Κοζάνης, την οποία και αγάπησε βαθιά. Είναι γνωστό ότι υπήρξε παράγοντας του αθλητισμού και ανταποκριτής εφημερίδων, ενώ είχε στενούς δεσμούς με την ελληνική ομογένεια σε Αυστραλία, ΗΠΑ, Καναδά, Ουκρανία και αλλού.
Η μεγάλη του αγάπη όμως ήταν η Κοζάνη. Αυτό προκύπτει αφενός από τα κείμενά του, αφετέρου από τον χαρακτήρα του. Ο Κοζανολάτρης Γιάννης Κορκάς υπήρξε ο πολυγραφότερος αρθρογράφος του τοπικού Τύπου στην Κοζάνη, ενώ συνέγραψε και τρία βιβλία: «Κοζανίτικες εικόνες. Από τη μνήμη στη νοσταλγία» (2001), «Η λόγια οικογένεια των Παπασιώπηδων της Κοζάνης» (2006), «Κοζανίτικες διαδρομές (στο διάβα του χρόνου του περασμένου αιώνα)» (2008). Συγγραφέας, λαογράφος και αρθρογράφος, ασχολήθηκε με την τοπική ιστορία, τη λαογραφία και τις προσωπικές του μνήμες από την περιοχή της Κοζάνης. Στα άρθρα του στον τοπικό Τύπο (μερικές χιλιάδες!) καθώς και στα βιβλία του αναφερόταν σε τρία βασικά θέματα: στην παλιά Κοζάνη, στα σύγχρονα προβλήματα της πόλης, αλλά και στις περιηγήσεις του σε πολλές χώρες, όπου υπήρχε ελληνική ομογένεια.
Όσον αφορά την τοπική ιστορία της Κοζάνης, ο Γιάννης Κορκάς παρουσίασε πλήθος στοιχείων για παλιές οικογένειες και πρόσωπα, γειτονιές, οικίες που γκρεμίστηκαν, για επαγγελματικές συντεχνίες και τους προστάτες τους αγίους, για εμπόρους, σχολεία, δασκάλους, για λαϊκές παραδόσεις, στιγμές από τη θρησκευτική ζωή, για ξωκκλήσια, συνήθειες, μικρές ιστορίες, για Κοζανίτες πολεμιστές του ’40 και την Κατοχή, για πολιτικά γεγονότα και πρόσωπα, για κοινωνικές εκδηλώσεις και τη μουσική παράδοση της Κοζάνης, και βέβαια για την τοπική γαστρονομία και το Κοζανίτικο καρναβάλι.
Ο Γιάννης Κορκάς όμως ήταν και ενεργός πολίτης. Μετά το 1974 συμμετείχε στον συνδυασμό του δημάρχου Γιάννη Παπαγιάννη (1975-1982), αν και είχε ο ίδιος τις ικανότητες να καταλάβει τη θέση αυτή του δημάρχου. Πάντοτε όμως ενδιαφερόταν για τα κοινά της πόλης. Στα άρθρα του αναφερόταν συχνά στα μικρά και μεγάλα προβλήματα της πόλης και καυτηρίαζε τα «στραβά», αλλά και επαινούσε (σπανιότερα) τα σωστά.
Ο Γιάννης Κορκάς γνώριζε όλους τους παλιούς Κοζανίτες, αλλά και κάθε σπίτι και κάθε πέτρα της παλιάς Κοζάνης. Γνώριζε μάλιστα τις μεταξύ τους συγγένειες αλλά και τις μεταξύ τους σχέσεις, καθώς και την πρόοδο των απογόνων τους. Μάλιστα, γνώριζε και τους Κοζανίτες της διασποράς, πολλούς από τους οποίους συνάντησε και στο εξωτερικό.
Ο αείμνηστος ήταν η πολύτομη και πολύτιμη «Εγκυκλοπαίδεια της Κοζάνης». Θα πρέπει να διατηρούσε μεγάλο αρχείο, που περιλαμβάνει σπάνιες φωτογραφίες. Ευχής έργο θα ήταν να ασχοληθεί κάποιος (προφανώς οι κληρονόμοι) με το αρχείο αυτό, ενώ θα ήταν καλό το αρχείο να κοσμήσει τη Δημοτική Βιβλιοθήκη ως σημαντικό τεκμήριο της ιστορίας της Κοζάνης. Τα κείμενά του δεν ήταν αυστηρά και ψυχρά ακαδημαϊκά, αλλά ανέδιδαν μια φρεσκάδα και ζωντάνια για το παρελθόν, το οποίο προσέγγιζε πάντοτε νοσταλγικά. Αυτά τα κείμενα αποτελούν βασική πηγή για τον ιστορικό του μέλλοντος, που θα ασχοληθεί με την ιστορία της Κοζάνης.
Ο Γιάννης Κορκάς υπήρξε ο «τελευταίος ευπατρίδης της Κοζάνης». Ήταν ευγενής, απλός αλλά αρχοντικός, ευπρεπής, πάντοτε με προσεγμένο ντύσιμο, με ευθυτενές παράστημα, μετρημένος στα λόγια και τις κινήσεις του, διακριτικός αλλά και δηκτικός όταν έπρεπε, γνήσιος αστός μιας ρομαντικής εποχής που χάθηκε. Ο Γιάννης Κορκάς ήταν «κύριος». Απολάμβανε την Κοζανίτικη ντοπιολαλιά, ενώ το κοζανίτικο χιούμορ του ήταν βασικό του χαρακτηριστικό: ενίοτε σαρκαστικό και αυτοσαρκαστικό, αλλά πάντοτε ευφυέστατο. Ήξερε πότε να «πουλάει» και πότε να «αγοράζει», όπως συνήθιζε να λέει. Με απλή πίστη, είχε ιδιαίτερο σεβασμό για την εκκλησία, τα μοναστήρια και τις θρησκευτικές παραδόσεις, ενώ έτρεφε ιδιαίτερη αγάπη για τα ξωκκλήσια. Βέβαια, ως γνήσιος Κοζανίτης τιμούσε και επικαλούνταν τον παππού Αϊ-Νικόλα. Να σημειώσουμε ότι είχε και ιδιαίτερες σχέσεις με τον σεβαστό πατριάρχη Βαρθολομαίο, μέσω του αείμνηστου μητροπολίτη Περγάμου Ιωάννη Ζηζιούλα από το Καταφύγι, φίλου και συμμαθητή του.
Ο αείμνηστος Γιάννης «ουκ έλαβεν επί ματαίω την ψυχήν αυτού» (Ψαλμός 23,4). Αγάπησε και υπηρέτησε με τον δικό του τρόπο την Κοζάνη, ενώ υπήρξε ένα από τα πρόσωπα που τη χαρακτηρίζουν. Χωρίς τον Γιάννη η πόλη έγινε φτωχότερη, αλλά ταυτόχρονα εμπλουτίστηκε από το έργο και τη δράση του. Ο Κοζανολάτρης Γιάννης Κορκάς, ο τελευταίος ευπατρίδης, πέρασε στη αιωνιότητα, αλλά η μνήμη του θα είναι ζωντανή στις καρδιές όσων τον γνώρισαν, τον συναναστράφηκαν, τον αγάπησαν, γέλασαν και αστειεύτηκαν μαζί του, όσων τον εκτίμησαν και όσων προβληματίστηκαν με τα άρθρα του αλλά και έμαθαν για την τοπική ιστορία. Θα πρότεινα στον Δήμο Κοζάνης να δώσει σε κάποια οδό το όνομά του. Ο θεός να τον αναπαύσει. Αιωνία του η μνήμη και τα κείμενά του.
Χαρίτων Καρανάσιος









