Ταχύτερη απόσυρση επικίνδυνων ουσιών από τα καλλυντικά
Σε πολιτική συμφωνία για τη δέσμη μέτρων «Omnibus VI» κατέληξαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανοίγοντας τον δρόμο για την απλούστευση της νομοθεσίας που αφορά τα καλλυντικά προϊόντα, την ταξινόμηση και επισήμανση χημικών ουσιών, καθώς και τα προϊόντα λίπανσης. Η συμφωνία επιδιώκει να μειώσει τον διοικητικό φόρτο για τις επιχειρήσεις, διατηρώντας παράλληλα υψηλά επίπεδα προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα καλλυντικά προϊόντα που περιέχουν ουσίες χαρακτηρισμένες ως καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες ή τοξικές για την αναπαραγωγή. Οι συννομοθέτες συμφώνησαν σε ταχύτερη απόσυρση των συγκεκριμένων ουσιών από την αγορά σε σχέση με όσα είχε προτείνει αρχικά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Συγκεκριμένα, όταν δεν τεκμηριώνεται η συνέχιση της χρήσης μιας τέτοιας ουσίας, οι εταιρείες θα έχουν πλέον έξι μήνες για να σταματήσουν τη διάθεση των σχετικών προϊόντων στην αγορά και δώδεκα μήνες μέχρι την πλήρη απαγόρευση πώλησής τους. Η αρχική πρόταση της Επιτροπής προέβλεπε χρονικά περιθώρια δώδεκα και είκοσι τεσσάρων μηνών αντίστοιχα.
Παράλληλα, διατηρείται η δυνατότητα υποβολής αιτήματος παρέκκλισης από τις επιχειρήσεις που επιθυμούν να συνεχίσουν τη χρήση συγκεκριμένων ουσιών. Εφόσον ένα τέτοιο αίτημα απορριφθεί για λόγους ασφάλειας, οι εταιρείες θα διαθέτουν τρεις μήνες για τη διακοπή διάθεσης των προϊόντων και εννέα μήνες μέχρι την πλήρη απαγόρευσή τους. Αν η απόρριψη σχετίζεται με τη διαθεσιμότητα ασφαλέστερης εναλλακτικής λύσης, οι προθεσμίες επεκτείνονται σε 24 και 36 μήνες αντίστοιχα.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο αποφάσισαν επίσης να μην υιοθετήσουν πρόταση της Επιτροπής που θα επέτρεπε εξαιρέσεις για ορισμένες ουσίες με βάση την έκθεση μέσω κατάποσης ή εισπνοής. Παράλληλα, επανέρχεται η υποχρέωση κοινοποίησης στην Επιτροπή των καλλυντικών που περιέχουν νανοϋλικά πριν από τη διάθεσή τους στην αγορά.
Στον τομέα της ταξινόμησης, επισήμανσης και συσκευασίας χημικών προϊόντων, η συμφωνία εισάγει μεγαλύτερη ευελιξία στους κανόνες, με στόχο τη μείωση του κόστους και της γραφειοκρατίας. Ωστόσο, διατηρούνται συγκεκριμένες απαιτήσεις ώστε οι πληροφορίες ασφαλείας να παραμένουν σαφείς και προσβάσιμες στους καταναλωτές.
Οι νέοι κανόνες προβλέπουν ελάχιστο ύψος γραμματοσειράς 1,2 χιλιοστών για τις ετικέτες χημικών προϊόντων που απευθύνονται στο ευρύ κοινό. Για συσκευασίες έως 125 ml, το ελάχιστο ύψος γραμματοσειράς ορίζεται στα 0,9 χιλιοστά.
Επιπλέον, για μικρές συσκευασίες έως 10 ml θα επιτρέπεται η χρήση ψηφιακής επισήμανσης για ορισμένα στοιχεία, με εξαίρεση τα εικονογράμματα κινδύνου που θα συνεχίσουν να εμφανίζονται υποχρεωτικά στη συσκευασία. Με τον τρόπο αυτό επιδιώκεται η αντιμετώπιση πρακτικών δυσκολιών, χωρίς να περιορίζεται η πρόσβαση των καταναλωτών σε κρίσιμες πληροφορίες ασφάλειας.
Μία ακόμη σημαντική αλλαγή αφορά την επικαιροποίηση των ετικετών όταν προκύπτει αυστηρότερη ταξινόμηση μιας ουσίας. Οι προμηθευτές θα διαθέτουν πλέον συγκεκριμένη προθεσμία δεκαπέντε μηνών για την προσαρμογή των ετικετών, αντί της γενικής διατύπωσης περί «μη αδικαιολόγητης καθυστέρησης» που προέβλεπε η πρόταση της Επιτροπής.
Στο πεδίο των λιπασμάτων, η συμφωνία στοχεύει στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του κλάδου και στη στήριξη των Ευρωπαίων αγροτών. Οι συννομοθέτες αποφάσισαν την απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου, διατηρώντας ωστόσο τις απαιτήσεις καταχώρισης για ουσίες που έχουν χαρακτηριστεί ως ιδιαίτερα επιβλαβείς.
Ο Έλληνας ευρωβουλευτής και εισηγητής της Επιτροπής Περιβάλλοντος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Δημήτρης Τσιόδρας, δήλωσε ότι η συμφωνία αποδεικνύει πως η απλούστευση των κανόνων μπορεί να συνυπάρξει με την προστασία της υγείας και του περιβάλλοντος, ενώ παράλληλα μειώνει τον περιττό φόρτο για τις επιχειρήσεις και ενισχύει τη σαφήνεια των πληροφοριών για τους καταναλωτές.
Από την πλευρά του, ο εισηγητής της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς, Piotr Müller, χαρακτήρισε τη συμφωνία σημαντικό βήμα για την ευρωπαϊκή βιομηχανία, τονίζοντας ότι συμβάλλει στη μείωση της γραφειοκρατίας και στην ενίσχυση της ανάπτυξης στους τομείς των χημικών, των καλλυντικών και των λιπασμάτων.
Η συμφωνία θα πρέπει πλέον να εγκριθεί επίσημα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Μετά τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι νέοι κανόνες θα τεθούν σε ισχύ είκοσι ημέρες αργότερα.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια της ΕΕ για μείωση του διοικητικού φόρτου και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τα μέτρα αναμένεται να εξοικονομήσουν τουλάχιστον 363 εκατομμύρια ευρώ ετησίως για τη χημική βιομηχανία, έναν κλάδο που αριθμεί περίπου 29.000 επιχειρήσεις, απασχολεί άμεσα 1,2 εκατομμύρια εργαζομένους και στηρίζει συνολικά περίπου 19 εκατομμύρια θέσεις εργασίας στις αλυσίδες εφοδιασμού σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Σωκράτης Μουτίδης – www.xronos-kozanis.gr
