Γράφουν οι καθηγητές ιατρικής Κωνσταντίνος και Χαρίσιος Μπουντούλας*
Σε ένα άρθρο που είχε δημοσιευθεί στην εφημερίδα New York Times στις 2 Απριλίου του 2026, (Morgan K), αναφέρονται περιπτώσεις ανθρώπων που είχαν υψηλά (ή μάλλον τοξικά) επίπεδα αλκοόλης στο αίμα τους χωρίς να έχουν κάνει χρήση αλκοολούχων ποτών. Σε μερικές μάλιστα περιπτώσεις άτομα που οδηγούσαν ενώ ήταν «μεθυσμένα» χωρίς να το γνωρίζουν, και τους είχε σταματήσει η τροχαία για έλεγχο, στο τεστ που είχε γίνει βρέθηκε ότι η πυκνότητα αλκοόλης στο αίμα τους ήταν τρεις φορές υψηλότερη από τα ανώτερα όρια που επιτρέπεται η οδήγηση. Αυτό οφείλεται στο «σύνδρομο αυτόματης εντερικής ζυθοποιίας» όπου το μικροβίωμα του εντέρου παράγει υπερβολική ποσότητα αλκοόλης. Το σύνδρομο αυτό είχε περιγραφεί πριν αρκετά χρόνια σε σπάνιες και μεμονωμένες περιπτώσεις.
Φυσιολογικά, το μικροβίωμα του εντέρου συμβάλλει στη ζύμωση του σακχάρου, (υδατανθράκων γενικά) που λαμβάνει ο άνθρωπος με τις τροφές και παράγει αλκοόλη. Η ποσότητα όμως της αλκοόλης που παράγεται φυσιολογικά είναι πολύ μικρή και μεταβολίζεται στο ήπαρ πριν φτάσει στην κυκλοφορία του αίματος. Σε άτομα όμως που έχουν το σύνδρομο της αυτόματης εντερικής ζυθοποιίας, υπάρχει διαταραχή του μικροβιώματος του εντέρου, με αποτέλεσμα η παραγωγή της αλκοόλης να είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτή που παράγεται φυσιολογικά. Σ ’αυτή την περίπτωση το ήπαρ δεν είναι δυνατόν να μεταβολίσει το υπερβολικό ποσό αυτής με αποτέλεσμα η αλκοόλη να εισέρχεται στην κυκλοφορία του αίματος. Σε ορισμένες περιπτώσεις τα επίπεδα της αλκοόλης στο αίμα είναι δυνατόν να είναι αρκετά υψηλά και να φτάνουν σε τοξικά επίπεδα. Αυτό το σύνδρομο είναι σπάνιο, υπάρχει όμως μεγάλη πιθανότητα ότι είναι αρκετά πιο συχνό από ότι πιστεύεται, γιατί η διάγνωσή του είναι σχετικά δύσκολη, πολύ λίγοι γιατροί ασχολούνται με αυτό το θέμα, και η πλειονότητα των ιατρών ίσως και να μη γνωρίζει ότι υπάρχει.
Για τη διάγνωση του συνδρόμου της αυτόματης εντερικής ζυθοποιίας, χορηγούνται ποτά με μεγάλη ποσότητα σακχάρου στο άτομο που υποψιαζόμαστε ότι έχει το σύνδρομο, ενώ συγχρόνως λαμβάνονται συχνά δείγματα αίματος για αρκετές ώρες, και προσδιορίζεται η πυκνότητα της αλκοόλης σε αυτό. Στα άτομα με το σύνδρομο, η πυκνότητα της αλκοόλης στο αίμα αυξάνει σταδιακά μετά από τη χορήγηση σακχάρου και είναι δυνατόν να φτάσει σε πολύ υψηλά επίπεδα μετά από μερικές ώρες. Τον Ιανουάριο του 2026, είχε δημοσιευτεί ένα άρθρο στο επιφανές περιοδικό Nature Microbiology (Hsu CL και συνεργάτες) όπου περιγράφονται είκοσι δυο ασθενείς με αυτό το σύνδρομο («Gut microbial ethanol metabolism contribute to auto-brewery syndrome in an observational cohort» – Ο μεταβολισμός της αλκοόλης από τα εντερικά μικρόβια συμβάλλει στο σύνδρομο της αυτόματης ζύμωσης σε μια μελέτη παρατήρησης). Επίσης μια άλλη μελέτη με τριάντα τέσσερις ασθενείς, από διαφορετικό ακαδημαϊκό ινστιτούτο είναι υπό δημοσίευση.
Η αιτιολογία αυτού του συνδρόμου δεν είναι απόλυτα γνωστή. Για κάποιο λόγο διαταράσσεται η ισορροπία του μικροβιώματος του εντέρου. Σε αρκετές περιπτώσεις ενοχοποιείται η χρήση (ή και η κατάχρηση) αντιβιοτικών, τα οποία διαταράσσουν την ισορροπία του μικροβιώματος. Σε άλλες περιπτώσεις είναι δυνατόν νοσήματα του εντέρου να συμβάλουν στη διαταραχή του μικροβιώματος, ακόμα δε πιθανολογείται και γενετική προδιάθεση.
Ασθενείς που έχουν αυτό το σύνδρομο, συχνά είναι μεθυσμένοι χωρίς να το γνωρίζουν. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις σ’ αυτά τα άτομα είναι δυνατόν να παρατηρηθούν και συμπτώματα στέρησης αλκοόλης, αν η εσωτερική παραγωγή αυτής σταματήσει για οποιοδήποτε λόγο (π.χ. αποχή από τα ζαχαρούχα ποτά και γενικά από υδατάνθρακες). Η συμπεριφορά των ατόμων αλλάζει τακτικά, ανάλογα με το επίπεδο της αλκοόλης που υπάρχει στο αίμα και σε αρκετές περιπτώσεις τα άτομα αυτά θεωρείται ότι πάσχουν από ψυχιατρικά νοσήματα
Για τη θεραπεία του συνδρόμου της αυτόματης εντερικής ζυθοποιίας συνιστάται αποχή από τα ζαχαρούχα αναψυκτικά (γενικά υδατάνθρακες). Επιπλέον ο ιατρός αφού καθορίσει το αίτιο της διαταραχής του μικροβιώματος του εντέρου με εργαστηριακές εξετάσεις, συμπεριλαμβανομένης και λεπτομερούς ανάλυσης κοπράνων, θα δώσει την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή. Αν το σύνδρομο οφείλεται σε ανάπτυξη μυκήτων, τα αντιμυκητιακά φάρμακα δίνουν καλά αποτελέσματα. Αν αυτό οφείλεται σε υπερβολική ανάπτυξη ορισμένων μικροβίων, η θεραπεία με τα κατάλληλα αντιβιοτικά σε συνδυασμό με προβιοτικά επίσης δίνει καλά αποτελέσματα. Σε περίπτωση που υπάρχει νόσος του εντέρου, φυσικά συνιστάται και αντιμετώπιση αυτής. Επιπλέον συνιστάται αποχή από τα αλκοολούχα ποτά, ώστε να γίνει έγκαιρη διάγνωση, αν ξαναεμφανιστεί το σύνδρομο.
Όσο μυστηριώδες και αν φαίνεται ότι είναι το σύνδρομο της αυτόματης εντερικής ζύμωσης, δεν παύει να είναι αληθινό. Κατά συνέπεια αν κάποιον από εμάς τον σταματήσει η τροχαία όταν οδηγεί και του πει ότι είσαι μεθυσμένος, ενώ δεν έχει καταναλώσει αλκοολούχα ποτά για αρκετές μέρες, ας μην εκπλαγεί, γιατί ποιος ξέρει, όσο απίθανο και αν φαίνεται αυτό το σενάριο είναι δυνατόν να είναι και αληθινό…
*Konstantinos Dean Boudoulas MD. Professor of Medicine/Cardiovascular Medicine, Section Head Interventional Cardiology, Director Cardiac Catheterization Laboratories, The Ohio State University, Columbus Ohio, USA.
*Harisios K Boudoulas MD, PhD, PhD Hon. Professor of Medicine/Cardiovascular Medicine and Pharmacy (emeritus), The Ohio State University, Columbus Ohio, USA. Honorary Professor, Academician (an. mem.)
