Οι επτά τομές και σχέδιο το διακυβέρνησης από το ΠΑΣΟΚ
Χωρίς ειδική αναφορά στη Δυτική Μακεδονία, αλλά με ένα σημαντικό μέρος των προτάσεών του να αφορά ζητήματα που βρίσκονται στον πυρήνα των προβλημάτων της περιοχής, παρουσίασε ο Νίκος Ανδρουλάκης από το βήμα της ΔΕΘ το σχέδιο διακυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ.
Ο πρόεδρος του κόμματος περιέγραψε επτά βασικές παρεμβάσεις που, όπως είπε, θα ξεκινήσουν μέσα στους πρώτους έξι μήνες μιας κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ. Ανάμεσά τους η αντιμετώπιση της ακρίβειας, ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, το ιδιωτικό χρέος, το δημογραφικό, η στέγη, η δημόσια Υγεία και Παιδεία και η αλλαγή του τρόπου λειτουργίας του κράτους.
Για τη Δυτική Μακεδονία, ωστόσο, το μεγαλύτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνεται στις παρεμβάσεις για την ενέργεια, στην περιφερειακή ανάπτυξη, στα κίνητρα παραμονής νέων στην περιφέρεια, στον πρωτογενή τομέα και στη διατήρηση της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης μέσω της Πολιτικής Συνοχής.
Στόχος μείωσης της τιμής του ρεύματος και επενδύσεις στην αποθήκευση
Στο ενεργειακό σκέλος της ομιλίας του, ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε ως μετρήσιμο στόχο τη μείωση της συνολικής τιμής της κιλοβατώρας για τα νοικοκυριά κατά 20% το 2027 και κατά 30% έως το τέλος της τετραετίας.
Το σχέδιο που παρουσίασε περιλαμβάνει σταθερότερα τιμολόγια, μακροχρόνια συμβόλαια ενέργειας και επενδύσεις στα δίκτυα, στις διασυνδέσεις και στην αποθήκευση. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα έργα αποθήκευσης, υποστηρίζοντας ότι από τα 1.380 MW που είχαν προγραμματιστεί μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης έχει επιτευχθεί περίπου το 50%, γεγονός που, σύμφωνα με τον ίδιο, επιβαρύνει τις τιμές και πλήττει τους μικρούς παραγωγούς φωτοβολταϊκών.
Για μια περιφέρεια όπως η Δυτική Μακεδονία, όπου οι επενδύσεις σε ΑΠΕ, δίκτυα και αποθήκευση αποτελούν ήδη βασικό μέρος του νέου ενεργειακού τοπίου, ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η πρόταση για προτεραιότητα στις ενεργειακές κοινότητες δήμων, αγροτών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων, με εξασφαλισμένο χώρο σύνδεσης. Παράλληλα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεσμεύτηκε για ανώτατη τιμή στο αγροτικό ρεύμα και μόνιμο πλαίσιο σταθερού ενεργειακού κόστους για βιομηχανίες και επιχειρήσεις.
Αναφορά με σαφή γεωγραφική διάσταση υπήρξε και στο κόστος θέρμανσης. Ο Νίκος Ανδρουλάκης σημείωσε ότι, ενόψει της χειμερινής περιόδου, «χιλιάδες νοικοκυριά, ιδιαίτερα στη Βόρεια Ελλάδα» αγωνιούν για το κόστος του πετρελαίου θέρμανσης.
«Μια περιφέρεια που αργοπεθαίνει»
Ένα από τα σημεία της ομιλίας με ιδιαίτερη βαρύτητα για την ελληνική ύπαιθρο ήταν η αναφορά του στο δημογραφικό και στην ερήμωση της περιφέρειας. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έκανε λόγο για σχεδόν 285.000 περισσότερους θανάτους από γεννήσεις μέσα σε πέντε χρόνια, 21.000 λιγότερους μαθητές μέσα σε τρία χρόνια και περίπου 100 νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία που σταμάτησαν να λειτουργούν την ίδια περίοδο. «Αυτή είναι η εικόνα μιας χώρας που συρρικνώνεται και μιας περιφέρειας που αργοπεθαίνει», ανέφερε.
Η απάντηση που προτείνει το ΠΑΣΟΚ περιλαμβάνει τη θεσμοθέτηση «Δημογραφικού Αποτυπώματος», ώστε κάθε σημαντική κρατική απόφαση να αξιολογείται και ως προς τις επιπτώσεις της στους νέους, στις οικογένειες και στην ελληνική περιφέρεια.
Στο ίδιο πλαίσιο ανακοίνωσε 12 Περιφερειακά Σχέδια Ανάπτυξης και φορολογικά και κοινωνικά κίνητρα για νέους και οικογένειες που επιλέγουν να εγκατασταθούν μόνιμα στην περιφέρεια. Προβλέπονται ακόμη ειδικά κίνητρα και απαλλαγές για να παραμένουν ανοιχτά καφενεία και παντοπωλεία σε μικρούς και απομακρυσμένους οικισμούς.
Πρόκειται για προτάσεις με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη Δυτική Μακεδονία, όπου η απώλεια πληθυσμού, η φυγή των νεότερων ηλικιών και η αποδυνάμωση μικρών οικισμών αποτελούν πλέον κεντρικό αναπτυξιακό ζήτημα.
Βιομηχανία, μεταποίηση και νέα παραγωγική βάση
Σημαντικό μέρος της ομιλίας αφορούσε και την αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου. Ο Νίκος Ανδρουλάκης πρότεινε νέο Αναπτυξιακό Νόμο με στόχο την παραγωγή στην Ελλάδα και τη δημιουργία μεγαλύτερης εγχώριας προστιθέμενης αξίας.
Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη μεταποίηση και στη βιομηχανία, κάνοντας λόγο για σύγχρονες βιομηχανικές περιοχές, χαμηλότερο κόστος εγκατάστασης, ενεργειακές υποδομές, πρόσβαση στη χρηματοδότηση και κίνητρα για εξοπλισμό, αυτοματοποίηση, έρευνα και εξαγωγές. Ο ίδιος συνέδεσε γενικότερα την ανάπτυξη της περιφέρειας με τις υποδομές, υπογραμμίζοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική περιφερειακή ανάπτυξη χωρίς μεταφορές και ψηφιακή διασύνδεση.
Μέτρα για αγρότες και κτηνοτρόφους
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις αγροτικές περιοχές έχουν και οι προτάσεις για τον πρωτογενή τομέα. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ανακοίνωσε τη δημιουργία Εθνικής Τράπεζας Αγροτικής Γης, την ενεργοποίηση εγκαταλελειμμένων εκτάσεων και την επαναφορά της δωρεάν διάθεσης δημόσιας γης σε νέους αγρότες. Πρότεινε επίσης αφορολόγητο αγροτικό πετρέλαιο στην αντλία, αναθεώρηση του κανονισμού του ΕΛΓΑ, εθνικό σχέδιο διαχείρισης υδάτινων πόρων με μικρά φράγματα και αρδευτικά δίκτυα και προστασία των αγροτικών ενισχύσεων και αποζημιώσεων.
Για την κτηνοτροφία υποστήριξε ότι χρειάζονται κέντρα αναπαραγωγής ζώων, με έμφαση στη διατήρηση ελληνικών φυλών, ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου και τοπικοί εμβολιασμοί όπου υπάρχει έξαρση ζωονόσων.
Πολιτική Συνοχής και ορεινότητα
Στο ευρωπαϊκό σκέλος της ομιλίας του, ο Νίκος Ανδρουλάκης τάχθηκε κατά της πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για μείωση της χρηματοδότησης της Πολιτικής Συνοχής, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μετέτρεπε τις περιφέρειες σε «επαίτες της κυβέρνησης».
Παράλληλα, ανέφερε ότι σε κάθε ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της χώρας, όπως η ορεινότητα, η οποία συνεπάγεται υψηλότερο κόστος υποδομών.
Χωρίς ειδικό κεφάλαιο για τη Δυτική Μακεδονία
Η ομιλία του προέδρου του ΠΑΣΟΚ δεν περιείχε ειδική ενότητα για τη Δυτική Μακεδονία, ούτε αναφορά στην απολιγνιτοποίηση ή στην πορεία της μετάβασης της περιοχής. Ωστόσο, αρκετές από τις κεντρικές δεσμεύσεις που παρουσίασε ακουμπούν άμεσα τα μεγάλα ζητήματα της περιφέρειας: το ενεργειακό κόστος, τις επενδύσεις στην αποθήκευση και στα δίκτυα, την ανάγκη δημιουργίας νέας παραγωγικής βάσης, τη στήριξη της βιομηχανίας και του πρωτογενούς τομέα, την αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης και τη διασφάλιση των ευρωπαϊκών πόρων για τις περιφέρειες.
Για τη Δυτική Μακεδονία, το κρίσιμο ζήτημα που μένει να απαντηθεί είναι με ποιον τρόπο οι γενικές αυτές δεσμεύσεις μπορούν να εξειδικευτούν σε ένα συγκεκριμένο σχέδιο για μια περιοχή που τα τελευταία χρόνια βρίσκεται στο επίκεντρο της ενεργειακής και παραγωγικής μετάβασης.
Σωκράτης Μουτίδης – www.xronos-kozanis.gr
